Alessia Russo: Arsenal Muxlisi Boliş Yo‘lida
Avtobusning old qismidagi panjaraga tirsaklarini ilib olgan, ko‘zoynak taqqan, bir qo‘lida ichimlik, ikkinchisi muxlislarga qarab cho‘zilgan. Musiqaga hamnafas, qo‘shiq va shiorlarga qo‘shilib ketgan. O‘sha kuni Alessia Russo shunchaki zavq olayotgandi.
Shimoliy London ko‘chalarini qizil tutun bosgan, 9 kilometrlik g‘alaba paradidan u shunday eslaydi: “O‘sha kuni hayotimdagi eng zo‘r vaqtni o‘tkazdim”, deydi Arsenal hujumchisi. Erkaklar jamoasining Premier Leaguedagi chempionligi, ayollar jamoasining Champions Cupdagi g‘alabasi – barchasi bir shaharda, bir rang ostida nishonlangan kun.
“Bolalikdagi Gooner” emas, ammo…
Yillar davomida muxlislar 27 yoshli Russo ustidan hazillashib, uni “bolaligidan Gooner” deb atashdi. Hatto oilaviy suratdagi, FA Cup yonida turgan kichkina Alessia kiygan Manchester United futbolkasi ustiga Photoshop bilan Arsenal libosi “kiydirilgan”.
Aslida u bolaligida Gooner bo‘lmagan. Lekin kattaligidagi Alessia? Borgan sari haqiqiy Arsenal odami bo‘lib boryapti.
“Arsenalga kelganimda bu klub muxlisi emasdim, lekin bu yerga kelib, atrofdagi odamlarni ko‘rib, Arsenalning bir qismiga aylanmaslikning iloji yo‘q, klubni qo‘llab-quvvatlamaslikning imkoni yo‘q”, deydi u. “Endi ularning muvaffaqiyatini istayman, hamma yo‘lda yonlaridaman. Parad esa hayotimdagi eng ajoyib voqealardan biri bo‘ldi. Muxlislar, atmosfera, erkaklar jamoasining Premni yutgani – yillar davomida qilgan mehnatlarining mevasi, men esa shunchaki hammasini singdirib, zavqlanib, o‘zimni erkin qo‘yib yuborgan edim”.
U to‘xtab, yana bir bor o‘sha manzarani ko‘z oldiga keltiradi.
“Bu juda-juda maxsus kun edi. Buni haqiqiy Goonerlar bo‘lgan Lotte [Wubben-Moy] va Leah [Williamson] bilan birga his qilish ham yoqimli bo‘ldi. Arsenalga kelganingdan keyin, kamida o‘zim nomimdan gapiraman, sen ham bu sevgining bir qismini qabul qilib olasan, ularning Arsenalga bo‘lgan muhabbatini tushunib, ichingga singdira boshlaysan. Men buni aniq his qilyapman va shunday narsa bir bo‘lakligingni eslatib turishi juda yoqimli.
“Odatda karyerangda esda qoladigan lahzalar sifatida sovrin yutgan kunlarni ajratib ko‘rsatasan, lekin bu kun ham men uchun har doim alohida bo‘lib qoladi”.
Qizlar to‘lqini: yangi avlod ko‘z o‘ngida
O‘sha kuni ko‘chalar odamga to‘la edi. Har bir balkon, tom, yo‘l chetidagi to‘siq, hatto svetofor ustida ham yuzlar. Har xil yosh, har xil millat, har xil din vakillari. Bolakay o‘g‘il bolalar ko‘p edi, lekin 90-yillar va 2000-yillar boshidagi Arsenal paradlaridan farqli ravishda, bu safar juda ko‘p qizaloqlar ham bor edi.
Aynan shu yangi, o‘yin tomosha qilish va o‘ynashga oshno bo‘lgan qizlar avlodini qo‘llab-quvvatlash Russo uchun alohida mavzu. U bu mavzuga faqat intervyuda emas, amalda ham qayta-qayta qaytadi.
Shuning uchun u yil boshida o‘z fondini yo‘lga qo‘ydi va Starling Bank’ning Kick On tashabbusining beshinchi yilini ishga tushirishda yordam berdi. Bu dastur mahalliy bizneslarni homiyga muhtoj bo‘lgan qizlar jamoalari bilan bog‘laydi va futbolkalarning old qismidagi homiylik xarajatlarini qisman qoplaydi.
Starling o‘tkazgan so‘rovlar – 1 000 nafar kattalar orasidagi ayol futbolchilar, 11–17 yoshdagi 1 010 nafar qiz futbolchi, 501 nafar kichik va o‘rta biznes rahbarlari hamda 1 092 nafar grassroots murabbiylar ishtirokidagi tadqiqotlar – achchiq haqiqatni ko‘rsatdi: deyarli har bir grassroots darajadagi ayollar klubi (97 foiz) ko‘proq mablag‘ga muhtojligini aytgan. Mablag‘ yetishmasligi esa qizlar uchun imkoniyatlarni qisqartiryapti.
Raqamlar shu bilan tugamaydi. So‘rovga ko‘ra, futbol o‘ynayotgan qizlarning 76 foizi keyingi besh yil ichida qo‘shimcha mablag‘ bo‘lmasa, jamoasini yoki umuman sportni tark etishiga to‘g‘ri kelishini bildirgan. 40 foizi esa o‘z jamoasi yigitlar jamoasi bilan teng darajada moliyalashtirilmasligini aytgan.
“Bu juda og‘ir statistikalar, ayniqsa ayollar futbolida ko‘rayotgan o‘sishimizni hisobga olsak, juda achinarli”, deydi Russo. “So‘nggi besh-olti yilda o‘sish aql bovar qilmaydigan darajada bo‘ldi, lekin poydevorda, pastki qatlamda hali qilinadigan ishlar ko‘p”.
Yo‘qolib ketishi mumkin bo‘lgan iste’dodlar
Muammo shundaki, agar shu holat davom etsa, ayollar futboli hozirgi sur’atini yo‘qotishi, eng yomoni – tizimga kirib kelishi mumkin bo‘lgan iste’dodlarni yo‘qotishi mumkin.
“Men doim aytaman: keyingi Leah Williamson yoki Lotte Wubben-Moy’ni qo‘ldan boy berishni xohlamaysan”, deydi Russo. “Faqat shunchaki mahalliy jamoasi bo‘lmagani yoki bor jamoasi yopilib qolgani uchun iste’dodli qizlarni yo‘qotishni istamaysan. Jamoalarga ko‘p narsa kerak bo‘lmagandek tuyuladi, go‘yoki bu oson yechimdek, lekin amalda unday emas, chunki muammo hanuz bor”.
U o‘z yo‘lini eslaydi – maysazorlar, kichik maydonlar, sovuq mashg‘ulotlar, avtobus bekatlaridagi kutishlar.
“Grassroots safarim davomida uchrashgan odamlarimni eslasam, ularning har biri karyeramda rol o‘ynagan. Ko‘pchiligi bilan hali ham do‘stmiz. Agar birgina mahalliy biznes bitta jamoaga sarmoya kiritsa, bilmaydi ham, balki kelajakda super yulduz bo‘ladigan futbolchini yetishtirayotgandir, u esa butun karyerasi davomida sizning ishtirokingizni eslab yuradi. Bu faqat pul emas, bu qizlarning hayotidagi, yo‘lidagi eng asosiy bo‘limlardan biriga ta’sir o‘tkaza olish haqida”.
Noyob yoz: turnirsiz, lekin bo‘sh emas
Bu yil katta xalqaro ayollar turniri yo‘qligi Russo uchun noodatiy yozni anglatdi. Nihoyat u nafas rostlash, o‘zi uchun muhim bo‘lgan mavzularga vaqt ajratish va eng keraklisi – dam olish imkoniyatiga ega bo‘ldi.
“Chindan ham to‘liq dam olishim juda muhim edi”, deydi u. “So‘nggi yillarda o‘yinlar soni ham, turnirlar soni ham oshdi, tanamni asrashim, ruhiy jihatdan ham o‘zimni yaxshi holatga olib kelishim kerak edi. Taxminan ikki yarim hafta butunlay uzildim, do‘stlarim va oilam bilan vaqt o‘tkazdim, bu juda yoqimli bo‘ldi. Lekin oxiriga borib, yana mashq qilishni sog‘indim, o‘zimni nima bilan band qilishni bilmay qoldim”.
Yozgi tayyorgarlikni u o‘zi boshqarishni yoqtiradi.
“Yozda yakka tartibda mashq qilishni yoqtiraman, shunda o‘zing uchun eng yaxshi odatlar, eng to‘g‘ri rejimni topasan. Ko‘pincha oilam bilan ta’tilga chiqaman va o‘sha yerning o‘zida mashq qilaman, bu ham yoqimli, chunki hamma qo‘shilishni xohlaydi. O‘zim uchun ham vaqt ajratdim – oddiy 27 yoshli qiz kabi ta’tillarga bordim. New York’da bo‘lib o‘tgan England – Panama o‘yiniga bordim, muxlis bo‘lib, World Cup atrofidagi hayajonni his qildim. Keyin Toonie [England jamoadoshi Ella Toone]ning xens kechasi va to‘yida bo‘ldim, bu ham ajoyib edi”.
2025–26: yangi bosqichga ko‘tarilgan o‘yin
Ortda qolgan mavsum Russo uchun burilish nuqtasi bo‘ldi. Ko‘pchilikning fikricha, u 2025–26 yilda klubda ham, terma jamoada ham o‘yinini bir pog‘ona yuqoriga ko‘tardi. Endi, biroz tanaffusdan so‘ng, u o‘sha yilga boshqacha nigoh bilan qaray oladi.
“Shaxsan o‘zim uchun Arsenal va England safidagi mavsumimdan mamnunman”, deydi u. “Lekin oxir-oqibat hammasini yutgan sovrinlarimiz bo‘yicha baholayman”.
Arsenal so‘nggi bir necha yilda ko‘p narsani o‘rgandi. Og‘riqli mag‘lubiyatlar, kuchli raqobat, kichik farqlar hal qilgan poygalar. Endi esa bu tajriba ochko‘zlikka aylangan.
“So‘nggi bir-ikki yil ichida Arsenal’da jamoa sifatida ko‘p narsa o‘rgandik, endi esa yangi mavsumga juda chanqoqmiz”, deydi Russo. “Biz WSLda g‘olib chiqish uchun eng tayyor jamoa bo‘lishni xohlayotganimizni ochiq aytdik. Renée [Slegers] bu pre-season’da talabni juda yuqori qo‘ydi. Yangi yetti nafar futbolchi qo‘shildi, tarkib jangga tayyor, ichki raqobat juda kuchli”.
U kulib, lekin gapini qat’iy ohangda yakunlaydi:
“Ha, o‘zimni yaxshi his qilyapman, lekin endi Arsenal va England bilan birga yanada oldinga intilmoqchiman va sovrinlar yutmoqchiman”.
Savol esa o‘z-o‘zidan tug‘iladi: bu ochko‘zlik va bu ambitsiya – Londonning qizil tomonini yana bir buyuk yillarga olib chiqish uchun yetarlimi?
