Pekinda yozgi bo‘ron: 2012 yilgi Superkubokda Juventusning g‘alabasi
2011-12 mavsumi oxirida hamma narsa aniqdek ko‘ringandi. Turin shahri yana bir bor bayram qilayotgan, Juventus yana bir bor Scudetto ko‘targan, Antonio Conte esa Italiya futbolining yangi yuziga aylangan edi. Faqat bitta chiziq chizilmay qolgan: “dubl” orzusi.
May oyida “Coppa Italia” finalida Napoli bu orzuni bemalol yirtib tashladi. Rimda 2:0, sovrin De Laurentiis klubiga, Juventus esa chindan ham alamli mag‘lubiyat bilan qolgan. O‘sha kecha ko‘pchilik uchun yakun bo‘lib tuyulgandi, lekin taqvim bir nechta oy oldinga surilib, yana bitta sahna tayyorlab qo‘ygan edi.
Bu sahna esa Rimda emas, Pekinda qurilgan edi.
Pekin, “Bird’s Nest” va kutilmagan sahna
Avgust oyida “Supercoppa Italiana” dunyoning boshqa burchagida o‘tkazildi. Pekindagi mashhur “Bird’s Nest” arenasi — 75 ming tomoshabin, Xitoy issig‘i, Italiya futboli uchun g‘alati, hatto biroz surreal fon. Turinlik muxlislarning aksariyati bu uchrashuvni shunchaki mavsum oldi tantanasi sifatida ko‘rgan, hech kim bu darajada drama kutmagandi.
Shunda zarba keldi.
O‘yindan bir kun avval Antonio Contega 10 oylik diskvalifikatsiya berildi. Sabab — “Siena” davriga oid gumon qilingan “match-fixing” haqida xabar bermagani uchun. Bir kunda hammasi o‘zgardi: chempion murabbiy tribunaga chiqadi, maydonda esa uning o‘rnini yordamchisi egallaydi.
Massimo Carrera. Yillab mudofaa markazida o‘ynagan sobiq himoyachi, murabbiy shtabida tinchgina ishlayotgan mutaxassis, birdaniga o‘zini Superkubok finalida boshqaruv pultida topdi. Tayyorlanishga deyarli vaqt bo‘lmadi. Taktik mashg‘ulotlar? Uzoq rejalashtirilgan reja? Yo‘q. Faqat shovqin, bosim va zarurat.
Shu fon ostida start olgan o‘yin Juventus uchun xavotirli bo‘lishi tabiiy edi. Napoli esa buni darrov his qildi.
Napoli zarbasi va Juventusning javobi
Walter Mazzarri jamoasi o‘yinni keskin boshlab, har bir pressingda g‘alaba hidini tuyayotgandek yugurdi. Old chiziqda Edinson Cavani — o‘sha davrning eng xavfli hujumchilaridan biri — yana bir marta o‘z darajasini ko‘rsatdi.
27-daqiqada urugvaylik forvard zarba berdi. Hisob ochildi. Napoli oldinda.
Juventus larzaga tushdi, ammo yiqilmadi. Oradan o‘n daqiqa o‘tib, Kwadwo Asamoah sahnaga chiqdi. 37-daqiqada uning zarbasi turni o‘zgartirdi — 1:1. Qisqa muddatga bo‘lsa-da, turinliklar nafas oldi, o‘yin muvozanatga qaytgandek bo‘ldi.
Lekin bu kecha sodda bo‘lishi mumkin emasdi. Tanaffusga yaqin, yana zarba. Bu safar Goran Pandev. Makedoniyalik hujumchi Juventus himoyasini yana bir bor jazoladi, Napoli yana oldinga chiqdi.
Tanaffusga 2:1 hisobida ketayotgan Juventus, tribunada diskvalifikatsiya qilingan Conte, texnik zonada esa birinchi rasmiy uchrashuvida bo‘lgan Carrera. Hamma narsa Napoli foydasiga ketayotgandek ko‘rinardi.
Vidal penaltisi va Napoli qulashi
Ikkinchi bo‘limda Juventus odatdagi xarakterini ishga soldi. Jamoa bosimi oshdi, pressing chuqurlashdi, Napoli esa asta-sekin ortga chekina boshladi. Har bir yo‘qotilgan to‘p, har bir kechikkan pressing Mazzarri jamoasini charchatib borardi.
Bosim oxiri natija berdi.
73-daqiqada turinliklar penalti qo‘lga kiritdi. Nuqtaga Arturo Vidal keldi — sovuqqon, qat’iyatli va doim markazda. Uning zarbasi aniq bo‘ldi. 2:2. O‘yin qo‘shimcha daqiqalarga tomon og‘a boshladi, lekin dramatik sahnalar endigina boshlanayotgan edi.
Napoli asabiylasha boshladi. 85-daqiqada Goran Pandev qizil kartochka oldi. Jamoa o‘nta futbolchiga tushib qoldi. O‘yinning so‘nggi daqiqalarida esa yana bir zarba: Zúñiga ikkinchi sariq kartochka olib, maydonni tark etdi. Mazzarri ham hakam bilan bahslar ortidan tribunaga jo‘natildi.
Napoli maydonda to‘qqiz kishi, murabbiy esa chetlatilgan. Bunday sharoitda qo‘shimcha bo‘limlar tirik qolish emas, omon qolish jangiga aylandi.
O‘z darvozasi tomon zarba va Vučinić nuqtani qo‘ydi
Qo‘shimcha bo‘limlar boshida Juventus ustunligi yaqqol sezilib turardi. Faqat vaqt masalasi edi.
97-daqiqada Christian Maggio o‘z darvozasini ishg‘ol qilib qo‘ydi. Birdaniga hamma narsa o‘zgardi: 3:2, Juventus oldinda, Napoli esa ruhiy va jismoniy jihatdan charchagan, qisqargan tarkib bilan javob qaytarishga majbur.
101-daqiqada esa Mirko Vučinić sahnaga chiqdi. Uning goli bu dramatik kechaga so‘nggi zarbani berdi. 4:2. Pekindagi “Bird’s Nest” arenasida g‘alaba endi aniq edi.
Jamoa, murabbiy shtabi, tribunadagi Conte — hamma bu g‘alabaning og‘irligini his qilardi. Bu oddiy Superkubok emasdi. Bu sinov edi.
Nega bu kubok hanuz esda?
Juventus tarixida yirik sovrinlar ko‘p. Liga chempionliklari, yevropalik kechalar, afsonaviy final va alamli mag‘lubiyatlar. Lekin 2012 yilgi Supercoppa Italiana alohida turadi.
Sababi juda sodda: bu kubokni olish uchun Juventus deyarli hech qanday “tayyor” ustunlikka ega emasdi. Murabbiy diskvalifikatsiyada, yordamchi murabbiy ilk bor boshqaruvda, tarkib chuqur emas, raqib esa motivatsiyaga to‘la, yaqinda sizni finalda yenggan jamoa.
Tanaffusda 2:1 hisobida ortda qolgan, asabiy fon, Pekindagi bosim, hakam qarorlari, qizil kartochkalar, penaltilar, o‘z darvozasiga gol va qo‘shimcha daqiqalardagi yakuniy zarbalar — bu o‘yin klassik italyan dramatizmining to‘liq to‘plami bo‘lib chiqdi.
Shu sababli ham o‘sha Superkubok ko‘tarilgan lahza oddiy yozgi sovrin emas, balki xarakterning tantanasi sifatida yodda qolgan. Conte tribunadan, Carrera chiziq bo‘yidan, futbolchilar esa maydon ichidan bir narsani isbotlashdi:
Ba’zan eng g‘alati, eng notayyor, eng beqaror kunlarda ham katta klub o‘z yo‘lini topadi. Savol esa shunday: aynan shunday kechalar keyingi yillarda Juventus mentalitetini yana ham mustahkamlagan bo‘lishi mumkinmi?
