Arsenal: Yevropa orzusi va chempionlik himoyasi boshlanmoqda
Arsenal juma kuni “Emirates”da boshlanadigan kechada 22 yildan keyingi ilk Premier League chempionlik himoyasiga chiqadi. Raqib – yangi ko‘tarilgan, ochko uchun och bo‘lib keladigan Coventry. Ammo bu mavsum London klubidan faqat ichki chempionlik emas, undan ham kattaroq narsa talab qilinadi: nihoyat Yevropa taxtini egallash.
O‘tgan mavsumda Champions League finalida Budapest osmoni ostida PSGga penaltilar seriyasida yutqazilgan dramatik yakun hali ham jarohatdek achishib turibdi. Endi esa Arsenal chempion sifatida start oladi va mavsum atrofida savollar ko‘p. Eng muhim beshtasi aynan mana shular.
90 yillik devor: Arsenal chindan ham unvonni saqlab qola oladimi?
1935 yildan beri bu klub ketma-ket liga chempionligini ko‘rmagan. Tarix og‘ir, bosim yanada og‘irroq. Ammo bugungi Arsenal — bu uzoq muddatli loyiha natijasi. Mikel Arteta deyarli yetti yildan beri klubni o‘z falsafasiga ko‘ra qayta qurdi, endi esa uning uslubi nafaqat sinovdan o‘tgan, balki mukofotlangan.
Manchester City va Liverpool yozni qayta qurilish bilan o‘tkazmoqda. Enzo Maresca va Andoni Iraola o‘z falsafasini endi singdira boshlaydi, Arsenal esa allaqachon shakllangan, bir-birini yoddan biladigan jamoa sifatida yangi mavsumga kirib kelmoqda. Bu ularga startda katta ustunlik berishi mumkin.
Kuchaytirishlar ham bejiz emasdi. Bruno Guimaraes markazga kelib, yarim himoyaga sinf va xarakter qo‘shdi. Leandro Trossard o‘rnini esa yunon vingeri Christos Tzolis egalladi – ko‘pchilik buni yangilanish emas, yangilanishdan ham yuqori darajadagi apgreyd sifatida ko‘rayapti.
Ammo hammasi ham shunchalik yorqin emas. Markaziy himoyachi William Saliba uzoq muddatli bel jarohati bilan safdan chiqqan. O‘tgan mavsumda atigi 27 ta gol o‘tkazib, chempion bo‘lgan jamoa uchun bu yo‘qotish juda sezilarli. Arsenalning tartibli, qat’iy himoyasi aynan Saliba atrofida qurilgan edi.
Yana bir chiziq – standart vaziyatlar. Arsenalning burchak va jarima zarbalaridan foydalanishdagi ustaligi raqiblarni qiynadi, lekin hakamlar va qoidalar bo‘yicha bahslarni ham ko‘paytirdi. Yangi qoidalar fonida bu mavsumda hakamlar ularning jarima maydonidagi har bir to‘qnashuvini yanada diqqat bilan kuzatishi aniq.
Arteta esa talablari bo‘yicha ortga chekinmoqchi emas: “Endi biz bu darajaga mansubligimizni isbotlashimiz, klubni boshqa o‘lchovga olib chiqishimiz kerak”, – degan u. Community Shieldda Manchester City ustidan 3:0 hisobidagi ishonchli g‘alaba shu so‘zlarni amaliy ishora bilan mustahkamladi. Raqiblarga signal jo‘natildi: chempion uyqudan turganicha yo‘q, u hali ham och.
Champions League: eng katta kompleksni yengish vaqti kelmadimi?
Arsenal uchun Yevropa kubogi — yillardan beri bitmayotgan hikoya. Bu klub European Cup/Champions League tarixida eng ko‘p o‘yin o‘tkazib, lekin kubokni hech qachon ko‘tarmagan jamoa bo‘lib qolmoqda: 226 uchrashuv, ammo birorta ham sovrin.
Budapestdagi final xuddi shunday og‘riqli sahna bo‘ldi. 14 ta yevrokubok o‘yinida atigi 6 ta gol o‘tkazgan, mudofaa ustiga qurilgan yurish. Finalda esa Kai Havertz oltinchi daqiqadayoq hisobni ochib, orzuga qo‘l tekkizgandek bo‘ldi. Keyin esa PSG penaltidan hisobni tenglashtirdi, seriyada 4:3 hisobida ustun keldi. Hal qiluvchi zarbani Gabriel Magalhaes boy berdi.
PSG endi ketma-ket ikki bor chempion bo‘ldi, uchinchi uzukni taqishga intilmoqda. Bayern Munich o‘tgan mavsum yarim finalda ularni deyarli yo‘ldan qaytargandi. Shunday fon ichida Arsenal o‘zini Yevropa elitasining to‘liq a’zosi sifatida ko‘rsatdi. Endi masala birgina narsa atrofida: hal qiluvchi pallalarda qo‘shimcha tezlikni topish, ruhiy to‘siqni sindirish.
Bu jamoa “kim bilan bo‘lsa ham o‘ynay olamiz” darajasiga yetdi. Savol boshqacha: ular “kimni bo‘lsa ham yengamiz” darajasiga ko‘tariladimi?
Guimaraes – nihoyat to‘liq yarim himoya konstruksiyasi bormi?
Yozgi transfer oynasidagi asosiy zarba – Bruno Guimaraes. 75 million funt. Newcastledagi sobiq sardor, Braziliya terma jamoasi o‘yinchisi, universallik, xarakter, pressing, to‘p bilan sifat – hammasi bitta paketda.
Bu transfer, eng avvalo, Declan Rice uchun yengillik. O‘tgan mavsum oxiri va Jahon chempionatida jarohatlar bilan qiynalgan Rice ko‘pincha o‘rtada ham, orqada ham yong‘in o‘chiruvchi rolini bajargandi. Guimaraes kelishi bilan bu yuk bo‘linadi, yarim himoya yanada muvozanatli ko‘rinish oladi.
Arteta yangi yulduziga shubha bilan qarayotgani yo‘q. Community Shielddagi debyut bunga dalil bo‘ldi: Bruno markazda o‘zini uyidagidek his qildi, to‘pni tortib oldi, keskin paslar berdi, pressingni boshladi. Murabbiy uni “jangchi, lekin sifatli jangchi” sifatida ta’riflab, uning xarizmasi jamoa ichida boshqa darajadagi energiyani yoqishini ta’kidladi.
Guimaraes nafaqat o‘yin sifatini oshirishi, balki ichki raqobatni ham keskinlashtirishi kerak. Bunday futbolchilar kiyinish xonasida ham, maydonda ham standartni baland qilib qo‘yadi. Arsenal uzoq va mashaqqatli mavsumda aynan shunday yetakchiga muhtoj edi.
Viktor Gyokeres: yaxshi emas, zo‘r bo‘lish vaqti
Stadion tribunalarida bitta savol ko‘p yangraydi: Gyokeres nihoyat “to‘liq to‘qqizlik”ka aylanadimi? Yillar davomida Arsenal markaziy hujumchi pozitsiyasida izlanishda yurdi. Shvetsiyalik forvard esa bu izlanishlarga nuqta qo‘yishi kerak edi.
Birinchi mavsum yomon o‘tmadi: 14 ta Premier League goli, jami 21 gol. Statistika yomon emas, lekin chempionlikka o‘ynaydigan jamoa uchun bu “yetarli” daraja xolos, “ajoyib” emas. Ayniqsa, jamoa atrofida sifat oshib, yarim himoya va qanotlar kuchaygan pallada.
Klub yozda raqobat uchun yangi markaziy hujumchi olib kelmadi. Bu ishonchmi yoki xavfmi? Har ikki tomoni bor. Ammo bir narsa aniq: endi bosim to‘liq Gyokeres ustida. U debyut mavsumidagi “munosib” darajadan chiqib, “yetakchi” bosqichiga o‘tishi kerak.
Arsenalning murakkab o‘yinlarini yutib beradigan, yarim imkoniyatlardan ham gol qiladigan, chempionlik poygasida farqni belgilaydigan hujumchi – klubga aynan shunday profil zarur. Bu mavsum Viktor shu darajaga chiqmasa, savollar keskinlashadi.
Max Dowman: 16 yosh, rekord va katta sahnaga eshik
Max Dowman nomi o‘tgan mavsum mart oyida butun liga bo‘ylab tarqaldi. 16 yoshga endigina kirgan payti Everton darvozasiga qo‘shimcha daqiqalarda kiritilgan g‘alaba goli uni Premier League tarixidagi eng yosh to‘purarga aylantirdi. Bu nafaqat rekord, balki “kelinglar, men ham keldim” degan baland e’lon edi.
Arteta esa shoshilmadi. U yosh yulduzga bo‘lgan hayajonni maktab darslari, yuklama boshqaruvi va ruhiy tayyorgarlik haqidagi gaplar bilan muvozanatlab turdi. Bu ehtiyotkorlik – tasodif emas. Arsenal bunday talantlarni ko‘p ko‘rgan, ammo hammasi ham katta futbolda o‘zini topa olmagan.
Endi Dowman uchun navbatdagi bosqich boshlanadi. Kutilishlar shundayki, u bu mavsum asosan kubok bahslarida ko‘proq maydonga tushadi. Agar u o‘z salohiyatini shu o‘yinlarda ham namoyish etsa, Artetani murakkab qarorga majbur qilishi mumkin: eng katta, eng bosimli uchrashuvlarda ham 16–17 yoshli yigitga ishonish.
Arsenalning ertasi haqida gap ketganda, Dowman nomi allaqachon markazda turibdi. Savol shunchaki – bu ertak qachon to‘liq metrajli filmga aylanadi?
Chempionlik himoyasi, Yevropa orzusi, yangi yulduzlar, eski jarohatlar va yosh talantlar. Arsenal yangi mavsum oldidan shuncha turli yo‘nalishdagi savollar bilan maydonga chiqyapti. Javoblar esa birin-ketin keladi – birinchi sahifa esa allaqachon yozilgan: Coventryga qarshi kecha bu hikoyaning qaysi ohangda boshlanishini ko‘rsatib beradi.
