Aston Villa va transfer strategiyasi: Garnacho keladi, ammo raqamlar muhim
Aston Villa yana tanish hududda.
O‘tgan yozgi transfer oynasining so‘nggi kunida klub Liverpooldan Harvey Elliottni bir mavsumlik ijaraga olgandi, kelishuvga esa majburiy sotib olish bandi qo‘shilgan edi. Qog‘ozda bu juda mantiqli ko‘ringan: Elliott yoshlar o‘rtasidagi Yevropa chempionati – Euro U21 – da turnirning eng yaxshi futbolchisi bo‘ldi, Villa esa tarkibni chuqurlashtirishga shoshilayotgandi.
Ammo reja ish bermadi.
Shartnomadagi o‘sha mashhur band – 10 o‘yin o‘tkazsa, taxminan 35 million funt evaziga transfer avtomatik ravishda doimiyga aylanadi – hamma narsani o‘zgartirdi. Unai Emery uchun bu raqamlar va risklar juda aniq edi. Natija: Elliott butun mavsum davomida atigi 278 daqiqa maydonda bo‘ldi. Futbolchi ham yutqazdi, klub ham, jarayon esa muzlatib qo‘yilgandek ko‘rindi.
Endi esa Villa xuddi shunday yo‘lni yana tanladi, lekin bu safar nishonda Chelsea qanot hujumchisi Alejandro Garnacho.
Garnacho keladi, lekin raqamlar bosh rolni o‘ynaydi
Birmingem klubi argentinalik iqtidorni bir mavsumga ijaraga oldi, shartnomaga yana shartli majburiy sotib olish bandi kiritilgan. Aniq shartlar oshkor etilmagan, ammo talkSPORT ma’lumotiga ko‘ra, bu ko‘rinishidagi band o‘yin amallari bilan bog‘langan va uni bajarish unchalik qiyin emas.
Umumiy paket – ijara va majburiy sotib olishni qo‘shganda – taxminan 43 million funt atrofida baholanmoqda.
Qiziq jihati shundaki, Garnacho transferi rasmiylashtirilishidan atigi ikki kun oldin Morgan Rogers aynan teskari yo‘nalishda – Villa Parkdan Stamford Bridgega – 117 million funt evaziga yo‘l oldi. Bu summa uni tarixdagi eng qimmat britaniyalik futbolchiga aylantirdi va Villa uchun yanvar oyida Middlesbroughdan atigi 8 million funtga olingan futbolchidan ulkan foyda keltirdi.
Bu foyda UEFA moliyaviy qoidalaridan qochish emas, balki ularni chetlab o‘tish bo‘yicha darslik darajasidagi misolga aylandi. Klub daromad va barqarorlik talablariga moslashish uchun ana shunday bitimlarga tayanmoqda.
Shu yerda savol tug‘iladi: ikki klub o‘rtasida atigi bir necha kun farq bilan ro‘y bergan ikkita katta transfer UEFA ko‘z o‘ngida qanday ko‘rinadi?
UEFA uchun “swap” xavfi va 45 kunlik chiziq
UEFA transfer reglamentiga ko‘ra, bir xil ikki klub o‘rtasida 45 kun ichida amalga oshirilgan bir nechta bitimlar “almashuv” – swap – sifatida ko‘rib chiqilishi mumkin. Agar shunday bo‘lsa, Villa Rogers transferidan olgan foydasini Garnacho uchun to‘langan summa bilan taqqoslagan holda, faqat farqni sof daromad sifatida ko‘rsatishi kerak bo‘ladi.
Klub buni xohlamaydi.
Shu bois Garnacho dastlab ijaraga olindi. Reja oddiy: majburiy sotib olish sharti 45 kunlik oynadan tashqarida ishga tushiriladi, shunda Villa Rogers bo‘yicha butun daromadni hozirgi moliyaviy yil hisobotida to‘liq qayd etishi mumkin bo‘ladi.
talkSPORT’ning Transfer Insiders dasturida jurnalist Ben Jacobs aynan shu nuqtani “UEFA bo‘shlig‘i” sifatida tasvirlab berdi. U Elliott bilan hozirgi vaziyat o‘rtasidagi farqni ham ochib berdi: o‘sha paytda gap asosan sportiy baholashga yo‘naltirilgan ijara haqida edi, Emery Elliottni xohlamadi, natijada futbolchi deyarli maydonga tushmadi va band ishga tushirilmadi.
Garnacho bitimi esa boshqacha: bu yerda asosiy o‘yinchi – moliya. UEFAning yangi FFP talablari klub va futbolchilarni “ikkovlon yutadigan” sun’iy ko‘rinishdagi bitimlardan cheklashga qaratilgan. Klub bir tomonda katta sotuvni darhol foyda sifatida yozadi, ikkinchi tomonda esa xarajatni futbolchining shartnomasi davomida bo‘lib-bo‘lib amortizatsiya qiladi. Qisqa muddatda bu juda qulay.
UEFA buni cheklash uchun: “45 kun ichida bir-biriga o‘xshash yoki aks ettirilgan bitimlar bo‘lsa, ularni sof natija bo‘yicha hisoblang”, degan qoidani joriy qildi. Lekin ijara + shartli majburiy sotib olish tuzilmasi bu chiziqni aylana yo‘ldan aylanib o‘tish imkonini beradi. Majburiy sotib olish keyinroq ishga tushsa, u allaqachon 45 kunlik oynadan tashqarida bo‘ladi.
Jacobsning fikricha, Garnacho, Villa va Chelsea uchalasi ham aslida bu bitimni doimiy transfer sifatida ko‘radi, faqat u ijaraga “o‘ralgan”.
UEFA hali ham so‘nggi so‘zni aytishi mumkin
Shunga qaramay, Villa o‘zini butunlay xavfsiz hududda deb hisoblashi mumkin emas. UEFA qoidalari yana bir muhim nuqtani belgilaydi: agar shartli majburiy sotib olish bandi deyarli aniq ishga tushishi kutilsa, klub bu bitimni boshidanoq doimiy transfer sifatida hisobda aks ettirishi kerak bo‘ladi.
Bu esa Rogersdan olingan ulkan foyda uchun zarba bo‘lishi mumkin.
UEFA Garnacho bitimini haqiqiy ijara sifatida tan olishi uchun bitta narsa muhim: shartning bajarilishi “ijara boshida yetarli darajada ishonch bilan baholab bo‘lmaydigan” darajada noaniq bo‘lishi kerak. Aks holda, hammasi bir zumda doimiy transferga aylanadi va Villa moliyaviy manevr maydonini yo‘qotadi.
Shu fon’da yana bir nom paydo bo‘ladi – Nicolas Jackson.
Chelsea hujumchisi Villa uchun variant sifatida taklif qilingan, Emery uni Villarreal davridan beri yaxshi biladi va qadrlaydi. Lekin UEFAning o‘sha 45 kunlik qoidasi va swap xavfi Jackson bo‘yicha har qanday tezkor harakatni to‘xtatib qo‘yishi mumkin. Agar Villa hozir yana bir katta kelishuvga qo‘l ursa, Rogersdan olingan daromadni maksimal darajada ko‘rsatish imkonini yo‘qotish ehtimoli bor.
Shu sabab, Jackson bo‘yicha jiddiy qadamlar yanvarga surilishi mumkin. Yoki klub bu oynada yana bir yirik sotuvga borishi, shunda zarba yumshatiladi.
Villa maydonda Unai Emery falsafasi bilan yuqori maqsadlarni ko‘zlayotgan bir paytda, klub ichida boshqa bir o‘yin ketmoqda – raqamlar, muddatlar va UEFA qoidalari bilan o‘ynaladigan murakkab, lekin hal qiluvchi o‘yin. Endi savol shuki, bu moliyaviy driblinglar klubni Yevropa sahnasida yanada mustahkamlaydimi yoki bir noto‘g‘ri qadam hammasini ostin-ustin qiladimi?
