Final oldidan: Messi, Mbappé va Infantino haqida muhokama

Dunyo nafasini ichiga yutgan. Yakshanba kuni Ispaniya va Argentina uchinchi ming yillik futbolini belgilab beradigan finalga chiqadi, lekin hozircha futbol atrofida shunchaki o‘yin emas, balki butun ekotizim qaynab turibdi: Golden Boot bahsi, Fifa siyosati, Angliya lageridagi charchoq, Real Madriddagi yangi davr va hatto uchinchi o‘rin o‘yini qanchalik keraksiz ekani haqidagi bahslar.

Golden Boot: finaldagi gol uchinchi o‘rin o‘yinidagidan “og‘irroq”mi?

Kylian Mbappé va Lionel Messi bir xil gol sonida turibdi. Jadvalda esa Messi yuqorida, sababi — u bitta ko‘proq golli uzatma bergan. Qog‘ozda hammasi aniq, lekin savol havoda muallaq: finaldagi gol uchinchi o‘rin o‘yindagidan qadrliroq bo‘lishi kerakmi?

Uchinchi o‘rin bahsi ko‘pincha yarim bo‘sh tribunalar, charchagan oyoqlar va o‘zini majburan ruhlantirayotgan murabbiylar fonida o‘tadi. Final esa — asrlar davomida eslanadigan sahna. Trofey, tarix, bosim, millionlab ko‘zlar. Shunday paytda urilgan gol bilan bronza uchun kechgan, yarim kuch bilan o‘ynaladigan bahsdagi gol bir xil baholanishi adolatmi?

Statistik kitoblar uchun — ha. Futbolning yuragi uchun — bu allaqachon boshqa masala.

Rodri: jarohatdan dunyo chempionatining markaziga

Bu turnirda eng yoqimli manzaralardan biri — Rodrining qaytishi. ACL jarohatidan so‘ng uning avvalgidek bo‘la olmasligidan qo‘rqqanlar ko‘p edi. Uzoq vaqt o‘z tanasiga ishonch qaytishini kutdi, ritmni topdi, yana o‘zini maksimal darajada siqa boshladi.

Endi u maydon o‘rtasida butun ritmni belgilab turibdi, o‘yin tezligini o‘zgartiradi, bosimni sindiradi, pressingdan chiqadi. Shunday formadagi futbolchini ko‘rib, bir savol yana qayta-qayta tilga chiqadi: u Manchester City libosida o‘zining so‘nggi o‘yinini o‘tkazib bo‘ldimi? Javob tez orada ma’lum bo‘ladi, lekin hozircha Rodri bu turnirning yashirin, ammo hal qiluvchi yulduzlaridan biri.

Angliya: Tuchel qoldi, savollar esa yanada ko‘paydi

Angliya lagerida esa hamon jarayon davom etmoqda. Thomas Tuchel ishda qoladi. Uning g‘alati ko‘rinadigan, ba’zan tushunarsiz o‘rinbosar qarorlari jamoani uyga qaytarib yubordi, lekin bu uning kursisini silkitmadi.

Tahlillar esa boshqa tomonni ko‘rsatmoqda: muammo faqat o‘rinbosarlar emas. Raqamlar Angliyaning bu turnirda yarim finalga chiqib ham, to‘rtlikdagi eng zaif jamoa bo‘lganini aytib turibdi. O‘yinlar ko‘pincha “finishchilar” maydonga tushgach o‘zgardi. Bu esa bir oddiy xulosaga olib keladi — boshlang‘ich tarkiblar ishlamagan.

Endi uchinchi o‘rin o‘yini oldida murabbiy oldida tanlov turibdi: “har qanday holatda ham yutish”mi yoki “barchaga daqiqa berish”mi? Mantiqan qaralsa, ikkala darvozabonga bo‘lib o‘ynash, Ollie Watkins va Ivan Toneyga maydon berish, Kobbie Mainoo uchun ham daqiqalar topish adolatli ko‘rinadi. Lekin uchinchi o‘rin o‘yini shunchaki tajriba poligoniga aylanishi kerakmi? Bu savolga javobni Tuchel emas, natija va kayfiyat beradi.

Real Madridda yangi sahna: Alexander-Arnold va Mourinho

Klub futboli ham sekin-asta sahnaga qaytmoqda. Madridda esa yangi syujet chizilmoqda. Trent Alexander-Arnold endi Jose Mourinho qo‘l ostida ishlamoqda va bu ikki xarakterning to‘qnashuvi qiziq manzara va’da qiladi.

Alexander-Arnold o‘tgan mavsumda jarohatlar girdobida qoldi, asosiy tarkibda muntazam o‘ynash imkoni bo‘lmadi, ba’zida rotatsiyada qolib ketdi. Endi esa Dani Carvajal ketishi bilan unga Madridning asosiy o‘ng qanot himoyachisi bo‘lish yo‘li ochildi. U Mourinho ish uslubini “intensiv”, talab darajasini esa “juda yuqori” deb ta’rifladi va o‘zini qayta qurishga tayyor ekanini aytdi.

Bu ittifoq qanday natija beradi? Bir tomonda pressing, pas, kreativlikka o‘rgangan himoyachi. Ikkinchi tomonda esa temir intizom, strukturaga sig‘magan har bir harakatni yoqtirmaydigan murabbiy. Bu qarama-qarshilik Real Madrid uchun yangi, xavfli, lekin juda qiziqarli kombinatsiya bo‘lishi mumkin.

Fifa siyosati: Infantino yana-bir bor sahnada

Yuqori qavatlarda ham harakat to‘xtagani yo‘q. Gianni Infantino Fifa prezidentligi uchun navbatdagi muddatga deyarli kafolatlangan ko‘rinadi. 211 a’zodan 200 dan ortig‘i allaqachon uni qo‘llab-quvvatlovchi maktublar yuborgan, faqat oz sonli assotsiatsiyalar, jumladan Germaniya, hali rasmiy pozitsiyasini bildirmagan.

Folarin Balogun atrofidagi diskvalifikatsiya bo‘yicha mojaro, ishonchsizlik, tanqid — bularning bari fon bo‘lib qolayotgandek. Futbol esa, Mel Brennan yozganidek, Sepp Blatter, Jack Warner, Chuck Blazer davrlaridan o‘tib kelgan. Endi savol: u Gianni Infantino davridan ham omon chiqadimi?

Siyosat va final: stadiondan keyingi manzillar

Finalga qadar siyosat ham o‘yin maydoniga kirib kelmoqda. Ispaniya bosh vaziri Pedro Sanchez o‘z jamoasini qo‘llab-quvvatlash uchun finalga keladi, so‘ngra rasmiy tashrif bilan Jazoirga uchib ketadi. Oq uy esa Donald Trump ham finalda bo‘lishini tasdiqladi. Turnir boshidanoq AQShning “dunyoni eng katta sahnada qabul qila olish qobiliyati” haqida gapirayotganlar uchun bu ramziy yakun.

Bu orada Britaniya siyosatida ham futbol sarlavhalarga chiqdi: Keir Starmer Argentina futbolchilari Angliya bilan yarim finaldan so‘ng Falkland orollari bo‘yicha da’volarni targ‘ib qiluvchi banner ko‘tarib chiqqani yuzasidan Fifa tekshiruvini qo‘llab-quvvatladi. Final nafaqat sport, balki diplomatiya uchun ham sahna bo‘lishi aniq.

Argentina: Romero, Messi va to‘rt turnirdagi uchinchi final

Argentina lagerida esa kayfiyat boshqa. Cristian Romero bu jamoaning yashirin dvigatellaridan biri bo‘lib qoldi. Lisandro Martínez bilan juftlikda u qattiqqo‘l markaziy himoyachi rolini bajaradi, raqib hujumchilari bilan darvoza o‘rtasidagi oxirgi to‘siqqa aylanadi.

La Albiceleste libosini kiygan zahoti u ham, butun jamoa singari, “oq-ko‘k uchun qon to‘kadigan” futbolchiga aylanadi. Lionel Messi va Emiliano Martínez bilan bir qatorda Romero ham bu yo‘lda eng barqaror o‘yinchilardan biri bo‘lib turibdi. To‘rt turnirda uchinchi final — bu tasodif emas, bu tizim, ruh va nihoyat o‘zini topgan avlod mahsuli.

Uchinchi o‘rin o‘yini, kechikkan uyqu va bo‘shab qoladigan tunlar

Turnir yakuniga yaqinlashar ekan, muxlislar ham o‘z ritmini yo‘qotish arafasida. Kechalari uyg‘oq bo‘lib qolishga ko‘nikkan, ertalab erta turishga majbur bo‘lganlar bir-ikki kundan so‘ng bu odatidan ayriladi. Kimdir Janubiy Amerika ligalarini, kimdir MLSni tomosha qilishga o‘tishni rejalashtirmoqda, chunki bo‘shab qoladigan tunlarni nimadir bilan to‘ldirish kerak.

Uchinchi o‘rin o‘yini esa shu bo‘shliqning kichik, lekin ramziy ko‘prigi. Kimdir uni “behuda”, kimdir “faxr uchun jang” deb ataydi. Murabbiylar esa uni tarkibni sinab ko‘rish, o‘yinchilarga xayrlashuv daqiqalarini berish uchun imkoniyat sifatida ko‘radi.

Endi navbat finalga: Messi, Yamal va tarixni qayta yozish imkoniyati

Oxir-oqibat hamma narsa yakshanba kungi finalga borib taqaladi. Lionel Messi va Lamine Yamal o‘rtasidagi ramziy to‘qnashuv — bir davr yakuni va yangi davr boshlanishining timsoli. Biri o‘z merosini yana bir bor mustahkamlashga, ikkinchisi esa futbol taxtiga birinchi jiddiy da’vosini qo‘yishga chiqadi.

Savollar ko‘p: Golden Boot kimga nasib qiladi? Finaldagi gol uchinchi o‘rin o‘yindagidan ko‘proq esda qoladimi? Infantino davridagi Fifa qanday yo‘lga buriladi? Angliya o‘zini qayta quradimi yoki yana bir uzun siklga kirib ketadimi?

Javoblar esa bitta stadionda, bitta kechada, bitta hushtak bilan boshlanadi. Shu hushtakdan keyin esa futbol yana o‘z tarixini yozishga kirishadi.