2030-yilgi Jahon chempionati finali Ispaniyada bo‘lishi kerak
2030-yilgi Jahon chempionati finali qayerda o‘tkaziladi? Bu savol endi faqat futbol muxlislarini emas, siyosatchilarni ham qiziqtirayotgan masalaga aylandi. Ispaniya Bosh vaziri Pedro Sanchez esa pozitsiyasini aniq qo‘ydi: finalni boshqa joyga berish niyati yo‘q.
U dushanba kuni ispan teleradio tarmog‘i “SER” efirida hukumat “final aynan shu yerda o‘tkazilishi uchun bor imkoniyatini ishga solishini” aytdi. Savol keskin edi: FIFA prezidenti Gianni Infantino hal qiluvchi o‘yinni Marokashga ko‘chirishga erishishi mumkinmi? Sanchez javobni cho‘zib o‘tirmadi – Ispaniya bu turnirning eng katta o‘yinlarini o‘z maydonida o‘tkazishga haqli, dedi.
Ikki karra jahon chempionining da’vosi
Sanchez o‘z fikrini shunchaki siyosiy bayonot bilan emas, milliy terma jamoaning natijalari bilan mustahkamladi. Ispaniya birinchi marta 2010-yilda Janubiy Afrikada Jahon chempioni bo‘lgan edi. Oradan o‘tgan yillar, avlodlar almashinuvi, murabbiylar ketma-ketligi – va nihoyat bu yil navbatdagi cho‘qqi: AQSH, Meksika va Kanada mezbonlik qilgan turnirda ikkinchi bor kubokni ko‘tarishdi.
19-iyul kuni La Roja yana tarix yozdi. Argentina ustidan 1:0 hisobidagi g‘alaba, qo‘shimcha daqiqalarda kiritilgan Ferran Torresning oltin bahodagi goli – va ikkinchi bor jahon shohsupasining eng yuqori pog‘onasi. 2010-yilgi muvaffaqiyatga munosib javob.
Sanchez aynan shu ketma-ketlikni dalil sifatida keltirdi: ikki karra jahon chempioni bo‘lgan, hozirgi avlod bilan yana cho‘qqiga chiqqan mamlakat turnirning eng muhim o‘yinini o‘z stadionlarida qabul qilishga munosib, degan da’vo.
Uch qit’ali mundial va siyosiy tus olayotgan final
2030-yilgi Jahon chempionati o‘zi ham futbol tarixida alohida o‘rin egallaydi. Turnir Ispaniya, Portugaliya va Marokash hamkorligida o‘tkaziladi, ayrim uchrashuvlar esa boshqa mamlakatlarda bo‘ladi. Sabab bitta: birinchi mundial o‘tkazilganiga 100 yil to‘lishi nishonlanadi.
Urugvay, Argentina va Paragvay o‘z uyida ochilish uchrashuvlarini qabul qiladi. Bu – 1930-yilda Montevideoda boshlangan tarixga ishora. O‘sha paytda barcha o‘yinlar bitta shaharda, bitta mamlakatda o‘tkazilgan bo‘lsa, endi Jahon chempionati uch qit’aga yoyilmoqda.
Ammo eng katta sahna – final maydoni – hali ham rasman tasdiqlangani yo‘q. Aynan shu bo‘shliq siyosiy raqobatga eshik ochdi. Endi gap faqat stadion infratuzilmasi yoki muxlislar oqimi haqida emas, davlatlar nufuzi, qit’alar o‘rtasidagi ta’sir doirasi haqida ham ketmoqda.
Ispaniya hukumati esa bu poygaga ochiqchasiga kirib keldi. Sanchezning so‘zlari shuni ko‘rsatadi: Madrid finalni qo‘ldan boy bermaslikka qat’iy bel bog‘lagan.
Ispaniya va Marokash o‘rtasidagi yashirin duel
Rasmiy qaror hali yo‘q, lekin kulis ortida asosiy savol bitta: final Ispaniyada bo‘ladimi yoki Marokashda? Marokash so‘nggi yillarda infratuzilma, stadionlar, xalqaro turnirlarga mezbonlik qilish borasida katta qadamlar tashladi. Afrika futboli uchun bu ramziy lahza bo‘lishi mumkin.
Sanchez esa boshqa kartani o‘ynayapti – tarix va sport natijalarini. Ispaniya yaqinda ikkinchi bor Jahon chempioni bo‘ldi, La Liga klublari yillar davomida Yevropa futbolining markazida turibdi, mamlakat futbol infratuzilmasi allaqachon isbotlangan. Uningcha, final shu mantiqiy zanjirning davomi bo‘lishi kerak.
Uning bir jumlasi ayniqsa e’tiborni tortdi: “Endi Ispaniya Jahon chempionatini o‘z uyida yutadigan payt keldi”. Bu faqat orzu emas, siyosiy signal ham. Finalni Ispaniyada o‘tkazish – nafaqat futbol bayrami, balki bu orzuga yo‘l ochadigan strategik qadam sifatida ko‘rilmoqda.
Yakuniy sahna uchun kurash endi boshlandi
FIFA hali so‘nggi qarorni e’lon qilgani yo‘q. Gianni Infantino va tashkilot rahbariyati oldida murakkab tanlov turibdi: tarix, siyosat, geografiya va futbol mantiqini bir vaznga solish kerak bo‘ladi.
Bir tomonda – ikki karra jahon chempioni, yangi oltin avlod bilan yana cho‘qqiga chiqqan Ispaniya. Ikkinchi tomonda – yirik sahnaga chiqishga tayyor, Afrika futbolining yuzini o‘zgartirishni istayotgan Marokash.
Final qayerda bo‘lishidan qat’i nazar, bitta narsa aniq: 2030-yilgi Jahon chempionati nafaqat maydondagi o‘yinlar, balki final mezbonligi uchun borayotgan bu jim, lekin keskin poyga bilan ham esda qoladi. Savol esa ochiq: futbol tarixining navbatdagi sahifasi qaysi stadion osmonida yoziladi?
