Angliya – Meksika futbol kechasi: politsiya va pablar o‘rtasidagi muvozanat
Angliya jamoasining Meksikaga qarshi Jahon chempionati pley-off uchrashuvi atrofida mamlakat bo‘ylab futbol shovqini ko‘tarilayotgan bir paytda, ichki ishlar tizimi bayram kayfiyatiga mutlaqo boshqa ko‘z bilan qarayapti.
Hukumat pab va barlarga dushanba tongigacha, soat 05:00 BST gacha ishlashga ruxsat berdi. Futbol muxlislari uchun qulay, biznes uchun foydali qaror. Lekin politsiya uchun? Qattiq bosh og‘riq.
“Juda kech” e’lon qilingan qaror
National Police Chiefs’ Council hukumatni aynan shu narsa uchun tanqid qildi: qaror juda kech e’lon qilindi. Ularning ta’kidlashicha, Angliya jamoasining turnirdagi ehtimoliy yo‘li “anchadan beri ma’lum” bo‘lgan, shunga qaramay, huquq-tartibot organlari so‘nggi daqiqada reja o‘zgartirishga majbur bo‘ldi.
Bu nimani anglatadi? Boshqa vazifalardan olinib, tungi navbatchilikka o‘tkazilgan xodimlar, uzaytirilgan ish soatlari, charchagan patrullar.
Politsiya muxlislardan shunchaki bir narsani so‘rayapti: hushyor bo‘lishni.
Ular aholiga murojaat qilib, hal qiluvchi o‘yin davomida “o‘ylab ichish” va “me’yorni bilish”ni iltimos qildi. Gap shunchaki tungi shovqinda emas — bu uchrashuvda yutqazgan jamoa turnir bilan xayrlashadi, demak, hissiyotlar ham, spirtli ichimliklar ham yuqori darajada bo‘ladi.
Kechki start, xavfli tun
Angliya – Meksika uchrashuvi Britaniya vaqti bilan tungi soat 01:00 da boshlanadi. Oddiy 90 daqiqa o‘yin hisobga olinsa ham, yakuniy hushtak 03:00 dan oldin chalinmaydi. Qo‘shimcha bo‘limlar, penaltilar bo‘lsa, tun yanada cho‘ziladi.
Politsiya statistikasi yoqimsiz: avvalgi yirik turnirlardagi pley-off kechalari zo‘ravonlik holatlari va uy ichidagi zo‘ravonlik ko‘rsatkichlarining oshishi bilan bog‘langan. NPCCning futbol va alkogol bo‘yicha mas’ullari buni “to‘g‘ridan-to‘g‘ri spirtli ichimliklar iste’moli bilan bog‘liq” deb atadi.
Shunga qaramay, ular hamkorlar va pablar bilan ishlashda davom etishlarini, maqsad esa bitta — “hamma uchun xavfsiz va zavqli kecha”ni ta’minlash ekanini bildirdi.
Siyosiy burilish: hukumat fikrini o‘zgartirdi
Turnir boshlanishidan oldin ham litsenziya soatlari allaqachon yumshatilgan edi. Dastlab hukumat bu chegarani yana kengaytirishni istamadi. Ammo payshanba kuni kechqurun vaziyat o‘zgardi: Bosh vazir Sir Keir Starmer pablar o‘yin tugaguncha ochiq qolishini ma’lum qildi.
Mahalliy boshqaruv vaziri Steve Reed bu qarorni “qonundagi eng tezkor o‘zgarishlardan biri” deb atadi va avvalgi choralar “Angliyaning kechki vaqtda o‘ynashi ehtimolini qamrab olmaganini” tan oldi.
Angliya aslida bu uchrashuvni kafolatlab qo‘ymagan edi. Faqat chorshanba kuni DR Congo ustidan 2:1 hisobidagi g‘alabadan so‘nggina jamoa 1/8 final yo‘llanmasini qo‘lga kiritdi. Shundan keyin esa siyosiy qarorlar ham, biznes rejalar ham bir zumda o‘zgara boshladi.
Pablar uchun oltin tun
Mehmondo‘stlik sohasi bu xabarni quvonch bilan qarshi oldi. British Beer and Pub Association rahbari Emma McClarkin uchun bitta oddiy tezis yetarli bo‘ldi: “O‘yinni tomosha qilish uchun eng yaxshi joy — mahalliy pab.”
Night Time Industries Association rahbari Michael Kill bu yangilikni “fantastik” deb atadi va operatorlar buni “katta mamnuniyat bilan kutib olishini” aytdi.
Yirik tarmoqlar ham vaqtni boy bermadi. Greene King Angliya bo‘ylab 600 dan ortiq pab kechqurun ochiq qolishini e’lon qildi. Marston’s esa 400 dan ziyod filialini tungi o‘yinga moslashtirmoqda. Mamlakat bo‘ylab minglab ekranlar, minglab krujkalar, minglab umidlar.
Ish beruvchilar va xodimlar o‘rtasidagi nozik muvozanat
Bunday tunning ertasi ham bor. Dushanba ertalab ishga chiqish masalasi allaqachon kun tartibida.
Kasaba uyushmalari kompaniyalarni moslashuvchanlikka chaqirmoqda. TUC bosh kotibi Paul Nowak ish beruvchilardan “aqlli yondashuv va tushunish” ko‘rsatib, xodimlarga uydan ishlash yoki ishga biroz kechroq kelishga ruxsat berishni so‘radi.
British Chambers of Commerce esa hamma sohalarda bunday imtiyoz berish oson emasligini eslatdi. Ishlab chiqarish liniyalari, oldingi chiziqdagi chakana savdo, o‘zi ham tungi rejimda ishlaydigan mehmondo‘stlik sohasi — bular uchun “moslashuvchan ish” deyarli imkonsiz.
Tashkilot siyosat direktori Kate Shoesmith ayrim kasblarda, ayniqsa smenali ishda, bunday yengillik berishning iloji yo‘qligini aytdi. Shunga qaramay, u ko‘pchilik ish beruvchilar “hammani o‘z tarafida ushlab qolish yo‘lini qidirayotganiga” ishonishini bildirdi.
Bolalar, maktab va kechki futbol
Bu tun faqat kattalar uchun emas. Angliya bosh murabbiyi Thomas Tuchel o‘yin oldidan ota-onalarga murojaat qilib, farzandlariga kechgacha qolishga ruxsat berishga chaqirdi.
Uning fikri sodda: maktab — har kuni, Jahon chempionati esa har to‘rt yilda bir marta. “Qo‘yib yuboring, ko‘rsinlar,” degan mazmundagi murojaati muxlislar orasida tez tarqaldi.
National Education Union rahbari Daniel Kebede ham dushanba kuni maktablar uchun “biroz moslashuvchan boshlanish” tarafdori ekanini aytdi. Ta’lim vaziri Bridget Philipson esa chegarani aniq chizdi: ota-onalarga bolalarini nechada uxlashga yotqizishni aytmaydi, lekin dushanba kuni maktabga kelishlari shartligini eslatdi.
Rulga o‘tiradiganlar uchun ogohlantirish
RAC ham o‘z so‘zini aytdi. Ularning eslatmasi qisqa, lekin aniq: tunda o‘tirib o‘yin ko‘rganlar “to‘liq dam olmaguncha va organizm tiklanmaguncha” rulga o‘tirmasliklari kerak.
Shunday qilib, Angliya yana bir futbol tuniga kirib boryapti: bir tomonda pablar uchun oltin imkoniyat, muxlislar uchun katta sahna, siyosatchilar uchun tezkor qarorlar, boshqa tomonda esa charchagan politsiya, xavotirli statistika va dushanba tongini o‘ylayotgan millionlab ishchilar.
Savol bitta: bu tun xotiralarda faqat g‘alaba va quvonch bilan qoladimi yoki raqamlar yana bir bor qorong‘i tomonni eslatadimi?
