Angliya o‘ng qanot muammosi: Kim o‘ynaydi?

Dushanba tongida Azteca Stadium sahnasida 2026 yilgi Jahon chempionati pley-offi boshlanadi. Angliya uchun bu oddiy o‘yin emas. Mexiko, balandlik, bosim va eng asosiysi – hali ham aniq javobi topilmagan savollar.

Eng kattasi: kim o‘ng qanot himoyasida o‘ynaydi? Va qanotlarda haqiqiy xavfni kim yaratadi?

DR Congo bilan o‘yin bu boradagi barcha chiziqlarni chizib berdi. Ba’zi futbolchilar imkoniyatni qo‘ldan boy berdi, boshqalari esa zaxiradan tushib, pley-off tarkibiga da’vogar bo‘lib qaytdi.

Spence’ni olib tashlash xavfmi yoki yechim?

Atlanta shahrida Djed Spence o‘ng qanot himoyasida maydonga tushdi. Reece James va Jarrell Quansah jarohatlangan, Trent Alexander-Arnold umuman tarkibda yo‘q – shu sharoitda Spence deyarli yagona tabiiy variantga aylandi.

Ammo u buni isbotlay oldimi? Yo‘q. Notekis, ishonchsiz, to‘p bilan qaror qabul qilishda qo‘pol xatolar. Shunga qaramay, ayrimlar nazarida aynan uni tarkibdan olish – undan ham katta tavakkal. O‘rniga kim? Tajribasiz yechimlar bilan pley-off o‘yini boshlash – bu boshqa darajadagi xavf.

Shu nuqtada ayrim mutaxassislar shunday fikrda: “Yoqsa ham, yoqmasa ham, Reece James bo‘lmasa, hozircha Spence eng maqbul variant”. O‘ng qanotdagi muammo hal bo‘lgani yo‘q, lekin baribir kimdandir boshlash kerak.

Rice – o‘ng qanot himoyachisi sifatida: “eng yomon emas” varianti

Boshqa qarash butunlay boshqacha. Deklan Rice’ni o‘ng qanotga surish g‘oyasi endi jiddiy ko‘rib chiqilmoqda. Ikki oy oldin bunday fikr kulgili tuyulardi. Hozir esa bu – real variant.

DR Congo’ga qarshi o‘yinda Rice o‘sha pozitsiyada juda ishonchli ko‘rindi. Himoyada qat’iyat, pressingda aqlli harakatlar, hujumda esa oldinga qo‘shilish qobiliyati. Eng muhimi – u Eberechi Eze va Bukayo Saka bilan klub darajasidagi uyg‘unlikni maydonga ko‘chira oldi.

Kamchilik ham bor: bu faqat “yamoq” yechim. Rice jamoaning yuragi, markazdagi energiya manbai. Uni o‘ng qanotga surish bilan Angliya bir vaqtning o‘zida ikkita nuqtada zaiflashishi mumkin: ham markaz bo‘shashadi, ham o‘ng qanot tabiiy himoyachisiz qoladi.

Shunga qaramay, ba’zi tahlilchilarga ko‘ra, hozirgi sharoitda bu “eng yomon emas” variant. Ish bermasa, o‘yinda sxemani qayta o‘zgartirish imkoni bor. Thomas Tuchel buni allaqachon bir necha bor muvaffaqiyatli amalga oshirgan.

Konsa, Stones va “o‘qdek” himoya chizig‘i

Yana bir yo‘l – Ezri Konsa’ni o‘ng qanotga siljitish va markazda John Stones’ni ishga solish. 91 marta terma jamoa formasini kiygan Stones tajribasi pley-off o‘yinida bebaho. U Marc Guehi bilan birga markazda ishonchli juftlik yaratishi mumkin.

Bunday sxemada Konsa o‘ng qanotga o‘tadi. U tabiatan markaziy himoyachi, lekin intizomli, pozitsion o‘yinini yaxshi biladi va himoyaviy jihatdan Spence’ga qaraganda ishonchliroq. Ayniqsa, Mexiko kabi bosimni yuqoridan boshlaydigan raqibga qarshi.

Bu variantning afzali – himoyadagi beqarorlik kamayadi. Kamchilik – o‘ng qanotda hujumga qo‘shilish keskin pasayishi mumkin. Ammo pley-offda ba’zan xavfsizlik hujumdan ustun bo‘ladi.

Mexiko pressingi va Spence xavfi

Bitta fikr bor: “Spence bilan Mexiko seni yeydi”. DR Congo’ga qarshi u to‘pni juda ko‘p boy berdi. Azteca’dagi bosim, raqibning agressiv pressingi fonida bu halokatga aylanishi mumkin.

Mexiko balandlik va sur’atni birlashtiradi. Bunday sharoitda har bir noto‘g‘ri birinchi tegish, har bir sust qaror – xavfli qarshi hujum demakdir. Shuning uchun ayrimlar Spence’ni umuman maydonga tushirmaslik tarafdori. Unga bo‘lgan ishonch deyarli qolmagan.

Markaz: Rice’ni joyidan qo‘zg‘atish mumkinmi?

Bir nuqta aniq: Rice markazda o‘ynasa, Angliya o‘zini ancha erkin his qiladi. U himoyani yopadi, pressingni boshqaradi, to‘pni tez aylantiradi. Uni o‘ng qanotga surish – bu jamoaning eng katta kuchini ixtiyoriy ravishda zaiflashtirishga o‘xshaydi.

U bilan birga kim bo‘lishi kerakligi borasida ham bahslar bor. Elliot Anderson bilan duet – muvozanatli, xavfsiz, ishonchli. Kobbie Mainoo esa to‘pni tor zonalarda boshqarish, murakkab uzatmalar berish bo‘yicha ustun. Lekin pley-offda ko‘p murakkablikdan ko‘ra, oddiy va barqaror juftlik ko‘proq qadrlanadi. Shu bois ayrimlar Anderson–Rice juftligidan voz kechishni istamayapti.

Qanotlar: Gordon eshikni tepib ochdimi?

DR Congo’ga qarshi boshlagan Marcus Rashford va Noni Madueke kutilgan darajada yorqin bo‘la olmadi. O‘yin parchalanib ketdi, barqarorlik yo‘qoldi. Aynan shunda Anthony Gordon zaxiradan tushib, hammasini o‘zgartirdi.

U Harry Kane’ning ikkala goliga ham assist berdi. Ritmni oshirdi, pressing qildi, raqib chizig‘ini cho‘zdi. Endi savol bitta: bu o‘yini unga yana asosiy tarkib eshigini ochadimi?

Ba’zi tahlilchilar javobni allaqachon topgan: Gordon chap qanotdan boshlashi kerak. Rashford esa hozirgi holatida zaxiradan tushib, charchagan himoyachilarga qarshi ko‘proq zarar yetkazishi mumkin.

Saka – ishonchli qurol, Madueke – bahsli tanlov

O‘ng qanotda esa ikkita nom atrofida bahs davom etmoqda. Noni Madueke DR Congo’ga qarshi uchta golli vaziyat yaratdi, uch marta raqibini aldab o‘tdi – bu o‘yindagi eng yaxshi ko‘rsatkich. Statistikaga qaralsa, u tarkibda qolishga loyiq.

Lekin ko‘z boshqa narsani ko‘rdi: u raqib himoyachilariga yetarlicha ko‘p “yugurib” kirmadi, xavfni oxiriga yetkazishda ikkilanib qoldi. Pley-offda bunday ikkilanma kechirilmaydi.

Bukayo Saka esa aniqroq tanlov. U raqibga qarshi boradi, jarima maydoniga kiradi, zarba yo‘llaydi, pressing qiladi. Agar sog‘ligi asosiy tarkibga yetarli bo‘lsa, ko‘pchilik unga tayangan bo‘lardi. Ayrim yozuvchilar esa Saka’ni o‘ngda, Gordon’ni chapda ko‘rishni “eng xavfli” qanot juftligi deb bilmoqda.

Rogers uchun imkoniyat bormi?

Yana bir qiziqarli ism – Morgan Rogers. Uni chap qanotdan sinab ko‘rish taklifi ham bor. Fikr shunday: Gordon zaxiradan tushganda raqibni buzadigan “impakt” futbolchi sifatida juda kuchli, Rogers esa boshlang‘ich bosqichda to‘pni yaxshi ushlab, hujumni shakllantira oladi.

Bu jasur qaror bo‘lardi. Lekin pley-offda jasorat bilan tavakkal orasidagi chiziq juda ingichka.

Azteca uchun hal qiluvchi tanlovlar

Shunday qilib, Angliya Mexikoga qarshi o‘yin oldidan bir nechta keskin qaror yoqasida turibdi:

• Rice markazdami yoki o‘ng qanotdami?
• Spence’ga yana bir imkoniyat beriladimi yoki Konsa va Stones tajribasiga tayaniladimi?
• Chapda Gordon asosiy tarkibga qaytadimi?
• O‘ngda Saka sog‘lom bo‘lsa, Madueke’ni chetga suradimi?

Azteca Stadium bunday savollarni kechirmaydi. Bu arenada ikkilanma uchun joy yo‘q. Endi savol boshqa: Tuchel va Angliya qaysi yo‘lni tanlaydi – xavfli, lekin jasur variantnimi, yoki ehtiyotkor, lekin kamroq ijodkor yo‘lni? Pley-off taqdiri aynan shu javoblarda yashirin.