Anton qaytganida: Dortmund mudofaasining temir yuragi

“Har o‘yinda bir marta bo‘lsa ham bir-birimizga baqiramiz”, degandi yaqinda Waldemar Anton. U ham, Serhou Guirassy ham buni muammo deb hisoblamaydi. Yillar davomida birga to‘p surib kelishgan, maydonda ham o‘zaro “ortiqcha” gaplashib olishga ko‘nikib bo‘lishgan. Ayniqsa, o‘yin qiziganda.

Shanba kechasi esa Anton Guirassyga yana aniq fikrini aytish imkoniyatiga ega bo‘ldi. VfB Stuttgartga qarshi 1:0 hisobidagi g‘alabada hujumchi 74-daqiqada almashtirilayotganda, maydon chetiga shunchaki juda sekin bordi. Yangi qoida o‘z so‘zini aytdi: zaxiradan tushayotgan Fabio Silva 60 soniya kutishga majbur bo‘ldi. Shu fursatda BVB bir daqiqa davomida 10 kishi bo‘lib o‘ynadi, Niko Kovac esa Guirassy sustkashligidan ko‘rinib turganidek mamnun emas edi.

Anton esa asosiysi – o‘z vazifasiga qaytdi. Sobiq klubi stadionida, ikki yil avvalgi kutilmagan Dortmundga o‘tishidan beri har to‘p tekkanda uni hushtak bilan kutib oladigan muxlislar qarshisida, 30 yoshli himoyachining ishida tanaffus yo‘q edi. Baribir yana bir bor na u, na uning jamoasi mag‘lub bo‘ldi.

Kovac qo‘lida qayta tug‘ilgan mudofaa

Niko Kovac kelganidan beri Dortmund orqa chizig‘i uchun tinch kun deyarli bo‘lgani yo‘q. U jamoani avvalo himoyadan boshladi va hozirga kelib shu bo‘limni deyarli mukammal holatga olib chiqdi. O‘tgan mavsumdayoq BVB liga bo‘yicha eng kam gol o‘tkazgan jamoaga aylangandi – atigi 34 ta. Yangi mavsumning to‘rtinchi turiga kelib, ular uchta o‘yinda “quruq” o‘ynadi, atigi ikki gol o‘tkazib, bu borada Bayern Munich bilan birinchi o‘rinni bo‘lishib turibdi.

Bu sakrashda Antonning ulushi beqiyos. Murakkab birinchi mavsumdan so‘ng – ketma-ket ikki mushak tolasi yorilishi tufayli kariyerasidagi eng uzun tanaffusga majbur bo‘lganidan keyin – u BVBda Kovac ta’riflagan “mutlaq doimiy” futbolchiga aylandi. Murabbiy uni deyarli har intervyuda tilga oladi, Anton esa “mudofaa yetakchisi” degan yorliqlarga unchalik ahamiyat bermaydi.

Chempionlar Ligasi starti oldidan Villarrealga qarshi o‘yin arafasida Kovac shunday degandi: “U yetakchi. Oldinga bosh bo‘lib chiqadigan odam. U o‘ylaydi, yeydi, uxlaydi, ichadi – hammasi futbol bilan 24/7. Jamoadoshlarini qo‘llab-quvvatlaydi, hech qachon taslim bo‘lmaydi, jamoa uchun hammasini beradi – namuna”.

So‘zlar bo‘rttirilgandek tuyulishi mumkin, lekin maydon buni tasdiqlab turibdi.

“Ironman”ning raqamlari va maydondagi og‘ir vazni

O‘tgan mavsumdayoq Anton juda yuqori darajada o‘ynadi va ko‘p hollarda hamrohi Nico Schlotterbeckdan ko‘ra ishonchliroq ko‘rindi. Schlotterbeck yil boshida jarohat bilan chetga chiqib qolganda, “Ironman” (bu ham Kovacning ta’rifi) o‘zining chidamliligi va barqarorligini butun kuchi bilan namoyish qildi.

2025/26 mavsumida u 47 ta rasmiy o‘yindan atigi uchtasini o‘tkazib yubordi. Liga va kubokda esa 35 ta uchrashuvning barchasini to‘liq o‘ynadi. Himoyachi uchun bu nafaqat jismoniy, balki ruhiy barqarorlikning ham ko‘zgusi.

Nemis terma jamoasi bilan Jahon chempionatida ishtirok etgani bois yozgi tayyorgarlikda Anton Dortmunddagi ko‘pchilik jamoadoshlariga qaraganda ancha kam vaqtga ega bo‘ldi. Bu ham unga deyarli ta’sir qilmadi. 15 o‘yin o‘tkazgan xalqaro darajadagi futbolchi mavsumni xuddi o‘tgan yil tugagan joydan davom ettirdi: yuqori forma, hech qanday moslashuv davrisiz.

Uning qadrini faqat sog‘lomligi oshirmaydi. Anton intizom, mentalitet va chidamlilik orqali yetakchilik qiladi. Keraksiz shou yo‘q, ortiqcha dramatizatsiya yo‘q. U sodda, ammo shafqatsiz himoya qiladi. To‘pga ham, raqibga ham kechirim yo‘q. Oldindan o‘qish qobiliyati esa alohida bo‘lim: Mats Hummelsdan beri BVB safida raqibni shunchalik dadil va aqlli tarzda oldindan kutib olib himoya qiladigan markaziy himoyachi bo‘lmagan.

Statistika buni yanada aniqroq chizadi: Anton liga bo‘yicha yakka kurashlarda yutish foizi, havodagi duelda g‘alabalar, to‘pni ilib olish va tozalash ko‘rsatkichlarida eng yuqori pog‘onalardan birida turibdi. Dortmundning bugungi barqarorligi, Kovac qo‘l ostidagi tiklanishining eng yorqin yuzlaridan biri aynan u.

Klopp rejasi va milliy jamoada o‘rni

Shu sababdan ham Germaniya terma jamoasining qayta qurilishida Antonning asosiy rol o‘ynamasligini tasavvur qilish qiyin. Jürgen Klopp ham Kovac kabi o‘z falsafasini “beton” himoyadan boshlamoqchi. Anton esa aynan shunday loyiha uchun kerak bo‘ladigan to‘liq paketni taklif etadi: katta tajriba, mukammal jismoniy tayyorgarlik, mental barqarorlik, orqa chiziqni boshqarish qobiliyati va yosh futbolchilarga ko‘rsatadigan tayanchi.

U qisqa qilib aytganda, kelajakdagi DFB jamoasini Klopp tasavvur qilayotgan ko‘rinishiga mos tushadigan futbolchi.

Uzoq muddatda, albatta, Schlotterbeckning chap oyog‘i va qurilishdagi diagonal uzatmalari unga terma jamoada ma’lum ustunlik berishi mumkin. Bu profil bo‘yicha u biroz mosroq ko‘rinadi. Boshqa tomondan, Bayern Munich himoyachisi Jonathan Tah hozircha markazdagi “birinchi raqam” sifatida qaraladi.

Ammo hozirgi savol boshqacha: bu uchlik orasida Anton o‘z o‘rnini qanchalik mustahkamlay oladi?

Dortmundda raqobat yo‘q

Anton bu savollarga o‘zi javob berishga oshiqmaydi. U o‘zini reklama qilishni yoqtirmaydi. Kovac uni bir paytlar “juda sokin, juda kamtar, juda oddiy” deb ta’riflagan, “shaxsiy egosini chetga surib, jamoani birinchi o‘ringa qo‘yadi – bu shunchaki ajoyib”, degan edi.

Nemis terma jamoasidagi raqobat vaqt o‘tishi bilan qanday shakl olishini faqat vaqt ko‘rsatadi. Kloppning rejasi, Schlotterbeckning chap oyog‘i, Tahning barqarorligi – hammasi o‘z ta’sirini o‘tkazadi.

Ammo bir narsa hozirning o‘zida ravshan: Bundesliga jadvalida peshqadamlik qilayotgan BVB safida Anton uchun raqobat deyarli qolmadi. U Dortmundning orqa chizig‘ida nafaqat asosiy, balki almashtirib bo‘lmaydigan figura bo‘lib ulgurgan.

Endi savol boshqa: bu “Ironman” Germaniya mudofaasining ham bosh suyagiga aylanadimi – yoki u hali ham o‘zini isbotlashda davom etadimi?