Aston Martin va Honda: Formula 1 da yangi davrga qadam
Aston Martin va Honda: katta inqilob arafasidagi og‘ir uyg‘onish
Silverstone’da qurilgan zamonaviy zavod, Adrian Newey nomi bilan bog‘langan dizayn dahosi, Honda bilan to‘liq hamkorlik — yangi Formula 1 davriga kirib kelayotgan Aston Martin uchun rasm chizilganda, hammasi mukammal ko‘rinardi. Qog‘ozda shunday edi.
Ammo trassada boshqacha manzara paydo bo‘ldi.
Yangi texnik reglamentlar fonida jamoa kutgan sakrash o‘rniga, mavsumning birinchi yarmi Aston Martin uchun deyarli “poyga qilmayotgan” davrga aylandi. Rahbar Mike Krack tanaffus oldidan ochiq tan olgandi: yangi kelgan Cadillac bilan farq atigi bir soniya atrofida bo‘lsa-da, bu Formula 1 darajasida jarlik degani.
Bu uzilishni qisqartirishga urinish Vengriyadagi yangilanishlar bilan boshlandi. AMR26 ilk yirik yangilanish paketini oldi. Lekin bu faqat shassi haqida hikoya emas. Muammo chuqurroq — Honda motorining yuragida.
Honda uyg‘onishi: “Yanvar bizni yerga tushirdi”
Honda rasmiy ravishda F1’ga qaytgach, birinchi haftalardanoq muammolar girdobiga tushdi: pilotlarni qiynagan vibratsiyalar, to‘g‘ri chiziqlarda yetishmayotgan quvvat, keyin esa batareya bilan bog‘liq og‘ir boshog‘riqlar.
Motorsport.com’ga bergan eksklyuziv intervyusida trek bo‘yicha menejer va bosh muhandis Shintaro Orihara o‘sha davrni ortga qarab tahlil qildi.
“Yil oxiriga kelib, bizning holatimiz yomon emasdek ko‘rinardi,” — deydi u. “Ishlash va boshqaruv hali rivojlanish bosqichida edi, lekin hammasi yomon emasdek tuyulgan.”
Ammo qishning o‘rtalarida pardalar tushdi.
“Yanvarda ayrim sohalarda bir narsani ko‘rdik: natija doimiy emasdi — ko‘tariladi, tushadi, yana ko‘tariladi, yana tushadi. Ishlash bo‘yicha yutuqlar topdik, lekin ular bilan birga ishonchlilik muammolari ham chiqdi.”
Honda uchun ishonchlilik — dogma. Shu sabab, topilgan quvvatning bir qismini ataylab “orqaga qaytarish”ga to‘g‘ri keldi. Bu esa umumiy rivojlanish tezligini keskin pasaytirdi.
Orihara davom etadi: “Yanvarda angladikki, bizning ishlash va ishonchlilik darajamiz raqobatbardosh bo‘lmaydi. Barcelona’da mashg‘ulotlarni boshlaganimizda esa, boshqa ishlab chiqaruvchilar bilan solishtirganda aniq ravishda ortda ekanimiz ko‘rindi. Batareya tomonida ham muammolar chiqdi.”
Batareya bilan bog‘liq nosozliklar qishki testlarda qimmatli vaqtdan ayirdi. Ayniqsa, Aston Martin va Honda uchun bu yo‘qotish og‘ir bo‘ldi — ular orqadan quvib yetish uchun ma’lumot yig‘ishga muhtoj edi.
“So‘ng angladikki, yil boshida biz yaxshi holatda emasmiz. O‘tgan yil oxirida ham raqobatbardosh emasligimizni ko‘rgan edik, lekin bunday darajada yomon bo‘ladi deb o‘ylamagandik,” — deya tan oladi Orihara.
Yangi reglament — bitta to‘siq emas, butun minora
Honda bugungi loyihani o‘zining Red Bull bilan yutuqlarga to‘la yillaridan tubdan farqli deb ko‘radi. Bu farq kompaniyaning ichki falsafasi bilan ham bog‘liq: F1’dan olingan bilimni boshqa bo‘limlarga ko‘chirish shart.
Ammo asosiy zarba — reglamentning o‘zi.
Oriharaning ta’kidlashicha, 2026 qoidalari Honda’ni birgina detalda emas, butun tizim bo‘ylab sinovdan o‘tkazmoqda.
“Qaysi komponent eng qiyinligini aytish mushkul, chunki bu reglamentda deyarli hamma narsa o‘zgardi,” — deydi u. “Masalan, MGU-K quvvati taxminan 120 kilovattdan 350 kilovattga o‘zgardi. Bu ulkan sakrash.
“Ichki yonuv dvigateli tomonida ham yonilg‘i oqimi bo‘yicha talablar o‘zgardi. Qisqasi, hamma narsa o‘zgardi. Honda uchun eng katta chaqiriq — ko‘plab o‘zgarishlarning bir vaqtning o‘zida kuchga kirgani.”
Natija aniq: ichki yonuv dvigateli bo‘yicha toza quvvat yetishmayapti. Zandvoort uchun tayyorlanayotgan uzoq kutilgan yangilanish aynan shu bo‘shliqni qisqartirishga qaratilgan. Bu — katta yo‘lning birinchi qadami xolos.
MGU-Hsiz hayot: boshqaruv uchun yangi jang
Quvvat blokining elektr tomoni esa boshqa front. Bu yerda asosiy so‘z — samaradorlik. Lekin bu o‘zgarishlar poygada boshqaruvga ham bevosita zarba berdi. Aston Martin va Honda mavsumning dastlabki oylarida aynan shundan aziyat chekdi.
“MGU-H’ni olib tashlash quvvat bloki uchun juda jiddiy sinov bo‘ldi,” — deydi Orihara. “Men doim boshqaruv haqida gapiryapman. Bu, ehtimol to‘liq emas, lekin asosan MGU-H yo‘qligi bilan bog‘liq.
“Biz uchun, quvvat bloki yetkazib beruvchisi sifatida, bosimni kerakli darajada ushlab turish — eng katta chaqiriqlardan biri. Yana takrorlayman, bitta komponentni eng qiyin deb ajratish mushkul. Bizni qiynayotgan narsa — hamma o‘zgarishlarning bir paytning o‘zida kelgani.”
Shu fonida Honda hamon raqobatchilar bilan solishtirganda quvvatda sezilarli orqada. Bu esa Aston Martin’ni o‘zi xohlagan darajadagi agressiv strategiyani tanlashdan tiyib turibdi.
Zandvoort — kichik qadam, katta sinov
Honda vaqt kerakligini tushunadi. Juda ko‘p vaqt. Raqobatbardosh darajaga qaytish bir-ikki yangilanish bilan hal bo‘ladigan masala emas.
Shunga qaramay, Zandvoort ular uchun muhim belgi bo‘lishi kutilmoqda. Bu yerga mo‘ljallangan paket faqat ichki yonuv dvigateliga qaratilgan. Yangiliklar allaqachon Hungaroring’dagi “filming day” chog‘ida sinovdan o‘tkazildi.
Endi navbat haqiqiy sinovga keldi — Zandvoortning zich, xatoni kechirmaydigan konfiguratsiyasi Honda motorining qay darajada jonlanganini ochiq ko‘rsatadi.
Savol aniq: Silverstone’dagi ultrazamonaviy baza, Adrian Newey’ning ta’siri va Honda’ning jasur qaytishi bir nuqtada nihoyat natija beradimi — yoki bu loyiha ham Formula 1 tarixidagi navbatdagi og‘ir saboqlardan biriga aylanadimi?
