Eddie Howe davri yakunlandi: St James’ Parkdagi o‘zgarishlar
Newcastle United bosh murabbiyi Eddie Howe klubni darhol tark etadi. Bu haqda mahalliy manbalar xabar bermoqda. Rasmiy bayonot hali berilgani yo‘q, ammo ichkaridan kelayotgan gap bitta: Howe davri tugadi.
Bu yakun asta-sekin emas, keskin keldi. Uning so‘nggi o‘yini – haftaning o‘rtasida Bristol Cityga qarshi o‘tkazilgan, 4:1 hisobidagi og‘ir mag‘lubiyat bilan yakunlangan o‘rtoqlik uchrashuvi. Mavsum boshlanishiga hali vaqt bor, lekin klub allaqachon yangi yo‘l tanlagan ko‘rinadi.
12-o‘rin, 17 mag‘lubiyat – bosim ostidagi murabbiy
O‘tgan mavsum Eddie Howe uchun burilish nuqtasiga aylandi. Premier League yakunida 12-o‘rin, 38 o‘yinning 17 tasida mag‘lubiyat. 2024-25 yilgi 5-o‘rindan keyingi bunday pasayish St James’ Park atrofida kayfiyatni keskin o‘zgartirdi.
Chempionlar Ligasi safarida klub 1/8 finalgacha yetib bordi, lekin Barcelona bilan ikki o‘yinda umumiy 8:3 hisobidagi mag‘lubiyat kayfiyatni ko‘tarolmadi. EFL Cupdagi chempionlikni himoya qilish ham yarim finalda to‘xtadi. Statistik jihatdan Howe hali ham klub tarixidagi eng muvaffaqiyatli Premer-liga murabbiylaridan biri bo‘lib qoladi: 179 o‘yinda 84 g‘alaba, 38 durang, 57 mag‘lubiyat. G‘alaba foizi 46,9 – faqat Kevin Keegan undan yuqori ko‘rsatkichga ega. Lekin raqamlar hamisha ham kayfiyatni qutqara olmaydi.
Transferlar, sotuvlar va o‘zgargan qarash
Howe 2021 yil noyabrida, Saudi Public Investment Fund klubni sotib olganidan bir oy o‘tib, Newcastle boshqaruvini qo‘lga olganida, hamma narsa o‘sishga qarab ketayotgandek tuyulgan. 12 oy avval klub taxminan 240 million funt atrofida yangi futbolchilarga sarflagan edi. Ambitsiya ravshan edi.
Bu yoz esa boshqa manzarani chizdi. Ichki manbalarga ko‘ra, Howe transferlar bozoridagi ishlar ko‘lamidan va yo‘nalishidan ma’lum darajada hayratda qolgan. U klubning futbolchilar sotish zaruratidan xabardor edi, lekin jarayonning amaliy tomoni uni charchatdi.
Yil boshida u St James’ Parkda qolishga qaror qilgan, sotuvlar muqarrarligini bilgan holda ham, bu loyihani davom ettirishni xohlagandi. Yozga kelib esa qarashlar o‘zgardi. Alexander Isakning Liverpoolga ketishi uning kayfiyatini allaqachon tushirgan edi. Yanvarda u bu yo‘qotishni “ever-challenging” deb ta’riflagan, matbuot anjumanlarida esa qayta-qayta kuchaytirish zarurligini urg‘ulagan.
Bu yozda yana ikki asosiy futbolchi – Sandro Tonali Tottenhamga, Anthony Gordon esa Barcelona safiga yo‘l oldi. Endi esa Arsenal sardor Bruno Guimaraes atrofida faol harakat qilmoqda. Kuchaytirish haqida gapirgan murabbiy uchun bu yoz ko‘proq zaiflashish fasliga aylandi.
“Biz murabbiy o‘zgartirish haqida o‘ylamayapmiz” – va oradan ko‘p o‘tmay…
Mart oyida klub bosh ijrochi direktori David Hopkinson “hozircha” murabbiy o‘zgarishi haqida gap bo‘lmaganini aytgan edi. O‘sha paytda Howe hali ham loyihaning markazida, kelajak rejalarining bir qismi sifatida ko‘rilardi.
Endi esa vaziyat keskin o‘zgardi. Saudi Pro League vakili Al-Ahli bosh murabbiyi Matthias Jaissle Howe o‘rniga asosiy nomzod sifatida tilga olinmoqda. Bu – Newcastle yo‘nalishidagi navbatdagi burilish, yangi futbol falsafasi va boshqaruv uslubiga eshik ochadigan qaror bo‘lishi mumkin.
Kubok, Chempionlar Ligasi va qayta uyg‘onish
Howe davrini faqat so‘nggi mavsum bo‘yicha baholash adolatdan bo‘lmaydi. U Steve Bruce o‘rniga kelib, klubni qulash yoqasidan tortib chiqardi, relegatsiya xavfini tezda bartaraf etdi va St James’ Parkni yana shovqin-suron, ishtiyoq va umidga to‘ldirdi.
U 2023 va 2025 yillarda Chempionlar Ligasi yo‘llanmasini qo‘lga kiritdi. Eng katta ramziy lahza esa – 2025 yilgi Carabao Cup g‘alabasi. Bu bilan u Newcastle’ning 70 yillik yirik ichki sovrin kutishini yakunladi. Bu kubok, o‘sha kecha, o‘sha parad – Howe nomi bilan eslanadi.
Muxlislar ovozi: minnatdorchilik, xavotir va g‘azab aralash
St James’ Park atrofida bugun bitta kayfiyat yo‘q – ularning barchasi aralash.
True Faith podkastidan Charlotte Robson uchun eng tushunarsiz narsa – vaqt tanlovi: “May oyida, mavsum tugagach, buni qilish mumkin edi. O‘sha paytda ko‘plab yuqori darajadagi murabbiylar bo‘sh edi. O‘sha vaqtda Eddie Howe dam olishga muhtoj ekani ko‘rinib turgandi”, deya fikr bildiradi u. Uningcha, o‘sha paytdagi “do‘stona ajralish” ham mantiqiyroq bo‘lardi.
Ben esa Howe davrini boshqacha ko‘radi: u Newcastle’ga “uchqun qaytargan”, klubni qulash chizig‘idan olib chiqib, Chempionlar Ligasi kechalarini qaytargan, “tugagandek ko‘ringan” futbolchilarni qayta tiklagan murabbiy sifatida eslaydi. Uningcha, Howe bu shahar va klub uchun haqiqiy mahalliy qahramon sifatida hurmatga loyiq.
Roger buni butunlay falokat sifatida ko‘radi. Uning fikricha, yillar davomida Howe sovuqqon taktik ustoz bo‘lib, klub muvaffaqiyatlarining bosh ilhomchisi bo‘lib kelgan va endi uni almashtirish nihoyatda qiyin bo‘ladi. U bugungi Newcastle’ni hatto jiddiy tushish xavfi ostidagi jamoa sifatida ko‘radi.
Hazel – mavsumiy abonement egasi – o‘zini “yuragi ezilgan” deb ta’riflaydi. Uning nazarida Howe klubni mo‘jizaviy tarzda o‘zgartirgan, kubok yutgan, PSR qoidalari, jarohatlar va ichki tartibsizliklar fonida ham jamoani imkon qadar bir butun saqlab qolgan. Yangi transferlar bo‘yicha ijobiy kayfiyat ham aynan Howe’ning futbolchilarni rivojlantirish qobiliyatiga bog‘liq edi. Endi esa bu umidlar “bir zumda so‘nib qolgandek”.
Tom uchun esa vaqt tanlovi yana markazda: “Murabbiyini yo‘qotish uchun bundan yomonroq payt bo‘lmasa kerak – mavsumoldi tayyorgarlikning o‘rtasi”, degan kayfiyat hukmron. U Howe’ning o‘tgan mavsumdagi xatolarini tan olsa-da, bu murabbiy “shubha foydasi”ga loyiq bo‘lganini ta’kidlaydi. Eng yaxshi futbolchilardan ikkitasi ketdi, uchinchisi ham ketishi mumkin, yangi kelganlar esa Premier League tajribasiga ega emas – Tomning xavotiri shundan.
Simon esa ehtiyotkorona ogohlantiradi: Eddie Howe’dan norozi bo‘lganlar “tilagan narsasidan ehtiyot bo‘lishi” kerakligini aytadi. Uningcha, endi faqat vaqt bu qarorning to‘g‘ri yoki noto‘g‘riligini ko‘rsatadi, lekin bir narsa aniq – Howe klubdan faqat ezgu tilaklar bilan kuzatilishi lozim.
Jaisslega navbat – lekin qanday jamoa meros bo‘lib qoladi?
Endi ko‘zlar Al-Ahli bosh murabbiyi Matthias Jaisslega qaratilgan. Agar u tayinlansa, Premer-ligadagi yangi sinovga keskin sho‘ng‘iydi: tarkibi qisqargan, psixologik zarba olgan, lekin baribir ambitsiyali klub.
Howe esa Newcastle tarixida o‘z izini allaqachon qoldirdi – sovrinlar, Chempionlar Ligasi kechalari, qayta uyg‘ongan stadion va statistik rekordlar bilan. Savol endi bitta: bu klub uning ketishidan so‘ng yana yuqoriga qarab yuradimi yoki bu ajralish yangi davrning boshlanishi emas, uzoq pasayishning ilk belgisimikan?
