Edu davri yakunlandi: Nottingham Forestdagi notinch loyiha
Nottingham Forestdagi braziliyalik ijrochi rahbar Edu klubni tark etdi. Rasmiy bayonot yo‘q, tantanali xayrlashuv ham emas. U shunchaki sahnadan yo‘qoldi.
The Athletic xabariga ko‘ra, global head of football sifatida klubning ko‘p-klubli ambitsiyali loyihasiga bosh bo‘lib kelgan 48 yoshli mutaxassis atigi bir yildan so‘ng rasman ketgan. Aslida esa bu ajralish ancha oldin boshlangan edi: u fevraldan beri birorta o‘yinga kelmadi, mart boshidan buyon City Ground ham, mashg‘ulot bazasiga ham qadam bosmadi. O‘sha paytda uning ketishi haqida ilk xabarlar chiqqan, klub esa amalda allaqachon Edu-siz ishlay boshlagan edi.
Sukutdagi ajralish
Forest rahbariyati Edu o‘rniga bevosita voris tayinlamoqchi emas. Hattoki uning ketishini rasman e’lon qilish rejalari ham yo‘q. Sababi oddiy: Chief Football Officer lavozimidagi George Syrianos allaqachon kengaytirilgan vakolatlarni o‘z qo‘liga olgan. Edu soyaga tushirilgan paytdan beri real futbol operatsiyalari aynan Syrianos atrofida shakllanmoqda.
Bu ko‘tarilish klubdagi yana bir bo‘shliqni to‘ldirishga ham xizmat qildi. O‘tgan yil oktyabrida Ross Wilson Newcastle United safiga o‘tganidan keyin Forest sport blokida boshqaruv bo‘shab qolgan edi. Endi esa shu ikki figuradan bo‘shagan maydonni bitta odam egallab bormoqda.
Haosga aylangan mavsum va yiqilgan loyihalar
Edu lavozimi ostida o‘tgan kampaniya City Ground uchun haqiqiy sinov bo‘ldi. Nuno Espirito Santo qo‘l ostida jamoa bir paytlar Champions League yo‘llanmasi uchun kurash darajasiga chiqqan, klub atrofida katta orzular paydo bo‘lgandi. Keyin esa hammasi chilparchin bo‘ldi.
Nuno va sport direktori o‘rtasidagi keskin kelishmovchilik murabbiyning ketishiga olib keldi. O‘sha kundan boshlab Forest ichida beqarorlik boshlanib, mavsum oxiriga borib jiddiy tushish va asabiy tushish — relegation uchun kurashga aylandi.
Bosim ortdi, qarorlar keskinlashdi. Natijada klub tarixida deyarli ko‘rilmagan murabbiylar karuseli ishga tushdi.
Bir oyga ham chiday olmagan murabbiylar
Ange Postecoglou atigi 39 kun klub bosh murabbiyi bo‘lib qoldi. Uning g‘oyalari, futbol falsafasi, vaqt talab qiladigan tizimi Forestdagi shoshilinch natijalar talabi bilan to‘qnashdi. O‘rni darhol Sean Dyche bilan to‘ldirildi — boshqa uslub, boshqa futbol, boshqa yondashuv.
Dyche ham uzoqqa bormadi. Fevralda u ham iste’foga chiqarildi. Keyin qisqa muddatga Vitor Pereira kelib, o‘z navbatida almashdi. Nihoyat, klub tepasiga sobiq Crystal Palace bosh murabbiyi Oliver Glasner keldi.
Murabbiylar almashinuvi shu qadar tez bo‘ldiki, Forest o‘yinchilari ham, muxlislar ham barqarorlik nima ekanini unutib qo‘ydi. Edu futbol operatsiyalariga bosh bo‘lib turgan davr aynan mana shunday notinchlik, o‘z yo‘lini topa olmayotgan klub manzarasi bilan esda qoldi.
Transferlar: katta ism, kichik ta’sir
Murabbiylar beqarorligi bilan birga, Edu olib borgan transfer siyosati ham keskin tanqid ostida qoldi. Muxlislar ham, mutaxassislar ham savol berdi: pul sarflandi, lekin maydonda buning aks-sadosi qayerda?
Moliyaviy qo‘llab-quvvatlash yetarli edi. Shunga qaramay, qator yirik nomlar City Groundda o‘zini ko‘rsata olmadi. Omari Hutchinson, Douglas Luiz, Oleksandr Zinchenko kabi futbolchilardan kutilgan ta’sir bo‘lmadi. Ularning obro‘si, oldingi klublardagi darajasi Forest libosida natijaga aylanmadi.
Bu transferlar seriyasi Edu nomiga yopishtirilgan avvalgi obro‘ bilan keskin zid keldi. U avval Shimoliy Londonning boshqa tomonida o‘zini mutlaqo boshqacha ko‘rsatgan edi.
Arsenaldagi porloq obro‘ va keskin burilish
Edu 2019 yilda Arsenal tarixidagi ilk technical director sifatida ish boshlagan. O‘sha yili u sobiq jamoadoshi Mikel Artetani bosh murabbiy etib tayinladi. Bu qaror klubning qayta qurilishi, yangi avlod jamoasini yaratish jarayonida asosiy burilish nuqtalaridan biri sifatida baholangan.
Vaqt o‘tib, u 2022 yil noyabrida sporting director lavozimiga ko‘tarildi. Klub Premer-liga cho‘qqisiga qaytish yo‘lida katta qadamlar tashlab borayotgan bir paytda, u 2024 yil noyabrida kutilmaganda iste’foga chiqdi. O‘sha paytgacha Edu zamonaviy futbol boshqaruvidagi eng muvaffaqiyatli, eng salohiyatli rahbarlardan biri sifatida ko‘rilardi.
Forestdagi tajriba esa bu obrazga jiddiy soya soldi. Ambitsiyali ko‘p-klubli loyiha, katta transferlar, tez-tez almashayotgan murabbiylar — yakunda bularning barchasi bir-birini yemirgan tizimga aylandi.
Maydondagi chempiondan kabinetdagi kuch markazigacha
Edu futbolchilik davridayoq yuksak cho‘qqiga chiqqan. U Arsenalning 2003–04 yillardagi afsonaviy "Invincibles" tarkibining bir bo‘lagi bo‘lib, maydonda ham, keyinchalik kabinetda ham yuqori saviyada ishlash qobiliyatini namoyish etgan.
Yevropadagi boshqaruv lavozimlariga kelishidan avval u vatani va xalqaro futbol tizimida katta tajriba to‘pladi. Besh yil davomida Corinthians sport direktori bo‘lib ishladi, 2014 yilda Eron terma jamoasiga qisqa muddatli maslahatchi sifatida qo‘shildi. Keyin uch yil davomida Braziliya terma jamoasida general coordinator sifatida faoliyat yuritdi.
Shu fon bilan qaralganda, Nottinghamdagi yakun ayniqsa keskin ko‘rinadi. Yuqori saviyadagi yutuqlar bilan to‘la karerada Forest davri hozircha eng past nuqta bo‘lib turibdi.
Savol esa endi boshqa: Edu keyingi qadamni qayerga tashlaydi — va u yana bir marta o‘zini eng yuqori darajadagi futbol boshqaruvchisiga aylantira oladimi?
