Ezri Konsa Arsenalga o‘tdi: yangi himoyachi haqida bilishingiz kerak bo‘lganlar
Ezri Konsa nihoyat o‘zini “dunyoning eng yaxshi jamoalaridan biri” deb atagan klubga yetib bordi. £55 millionlik transfer, to‘rt yillik shartnoma, ustiga-ustak yana bir yilga uzaytirish opsiyasi – Arsenal himoya chizig‘i uchun bu oddiy qo‘shimcha emas, balki strategik zarba.
28 yoshli Angliya markaziy himoyachisi Aston Villa bilan uzoq davom etgan muzokaralardan so‘ng London klubiga ko‘chib o‘tdi. Bitim Villa uchun bonuslar bilan birga qo‘shimcha £4 milliongacha daromad keltirishi mumkin. Oxirgi haftalarda narx borasida ikki klubning pozitsiyasi keskin farq qilayotgandi, ammo chorshanba kuni kelishuvga nuqta qo‘yildi.
Konsa: “Bu yerda bo‘lish – sharaf”
Konsa o‘zi orzu qilgan darajaga chiqqanini yashirmadi. U Angliya terma jamoasi bilan Jahon chempionati paytida allaqachon Arsenal futbolchilari bilan kelajak haqida gaplashib ulgurgan.
“Bu yerda bo‘lish – sharaf, boshlashni sabrsizlik bilan kutyapman. Yutishda davom etmoqchiman, g‘alabaga chanqog‘man va bu yerga shuning uchun keldim. O‘zim va oilam uchun bu – dunyoning eng yaxshi jamoalaridan biri safida o‘ynash degani,” – dedi u.
Shimoliy Amerikadagi mundial davomida u Eberechi Eze, Noni Madueke, Declan Rice va Bukayo Saka bilan Arsenalga o‘tish haqida gaplashgan. Konsa ochiq aytdi: “Ular bu yerda menga yoqishini aytishdi. Ular bilan birga mashg‘ulot o‘tkazishni, birga o‘ynashni intiqlik bilan kutyapman.”
Arsenalning rejalari: kuchli himoyaga yangi bo‘g‘in
Arsenal sport direktori Andrea Berta yangi transferga bahosini aniq berdi. Uning ta’kidlashicha, Konsa nafaqat tayyor himoyachi, balki jamoaning o‘yin uslubiga mos, yuqori darajadagi universal futbolchi.
Berta fikricha, Konsaning atletik sifati, bosim ostida xotirjamligi va taktik tafakkuri uni Premyer-liganing eng barqaror himoyachilaridan biriga aylantirgan. U markazda ham, o‘ng qanot himoyasida ham o‘ynay olishi – Arteta uchun ayni muddao. Arsenal yirik sovrinlar uchun kurashayotgan bir paytda, himoya chizig‘idagi standartlarni pasaytirmaslik – asosiy vazifa.
O‘tgan mavsumda Arsenal 22 yillik tanaffusdan so‘ng chempionlikni qo‘lga kiritdi. William Saliba va Gabriel Magalhaes tandemi, butun jamoaning intizomli pressing tizimi bilan birga, atigi 27 ta liga goli o‘tkazishga imkon berdi. Lekin yangi mavsum oldidan shu mustahkam devorning yarmi qulab tushgandek.
Saliba uzoq muddatga safdan chiqqan, belidagi muammo o‘tgan mavsumdayoq uni qiynayotgan, Jahon chempionatini ham muddatidan oldin yakunlashiga sabab bo‘lgandi. O‘ng qanot himoyasida birinchi tanlov bo‘lgan Jurrien Timber ham sonidan olgan jarohati sabab mavsumning ilk haftalarini o‘tkazib yuboradi.
Natijada Ben White – o‘ng qanotda yagona tajribali variant, 21 yoshli Cristhian Mosquera esa Gabrielga yonma-yon turishi mumkin bo‘lgan yagona o‘ng oyoqli markaziy himoyachi bo‘lib qoldi. Bu darajadagi jamoa uchun xavfli nozik chiziq.
Arsenal yozda Piero Hincapie transferini to‘liq rasman o‘ziga o‘tkazdi, Riccardo Calafiori esa Arteta nazarida chap qanot himoyasi uchun asosiy variant. Ikkalasi ham chap oyoqli. Murabbiy ikki chap oyoqli markaziy himoyachini bir paytning o‘zida maydonga tushirishni yoqtirmasligi bilan tanilgan. White jarohat olsa, Mosquera o‘ng qanotga surilsa, markazda aynan shunday holat yuzaga keladi.
Shu fon’da Konsaning kelishi – nafaqat chuqurlik, balki muhim taktik yechim. Arsenal allaqachon bu yozda £100 milliondan ortiq sarf qildi: yarim himoyaga Bruno Guimaraes, hujum chizig‘iga Club Brugge qanot futbolchisi Christos Tzolis qo‘shildi. Endi esa, eng ko‘p bosim bo‘layotgan chiziq – himoya – yangidan qurilmoqda.
Aston Villa: majburiy islohotlar va og‘ir xayrlashuvlar
Konsa ketishi Aston Villa uchun bu yozdagi navbatdagi katta yo‘qotish bo‘ldi. Unai Emery qo‘l ostidagi tarkib keskin o‘zgarayotgan bir paytda, klub moliyaviy cheklovlar bilan ham olishmoqda.
Villa bir necha yillardan beri zarurat tufayli asosiy futbolchilarini sotishga majbur bo‘layotgan klubga aylandi. Uefa tomonidan joriy etilgan squad cost ratio (SCR) – futbolga oid tushumning atigi 70 foizini maoshlar, transferlar va agentlar to‘loviga sarflash huquqi – ularning qo‘lini qattiq bog‘lab qo‘ydi. Klub allaqachon ikki marta jazolangan: o‘tgan yili £9.5 million, bu yil esa £19.4 million jarima, shundan £12.9 millioni kelishuv evaziga shartli ravishda kechiktirilgan.
Premyer-ligadagi Profit and Sustainability Rules ham bosimni kuchaytirgan edi: uch yillik davrda £105 milliondan ortiq zarar qilish taqiqlangan. Villa oxirgi hisobot yilida £17 million foyda ko‘rsatgan bo‘lsa-da, undan oldingi ikki yil ketma-ket £119.6 million va £85.4 million zarar qayd etgan. Endilikda ligadagi qoidalar ham SCR modeliga moslashtirildi, bu esa Uefa bosimini ichki chempionatga ham ko‘chirdi.
Bunday sharoitda yulduzlarni ushlab qolish – deyarli imkonsiz. Istanbulda qo‘lga kiritilgan Europa League g‘alabasida gol urgan Youri Tielemans va Morgan Rogers allaqachon klubni tark etdi. Rogersning Chelsea safiga £117 million evaziga o‘tishi ingliz futbolchisi uchun rekord narx bo‘ldi.
Lucas Digne Paris St-Germain tarkibiga qo‘shildi. Darvozabon Emi Martinez bo‘yicha Juventus bilan muzokaralar muvaffaqiyatsiz yakunlangan bo‘lsa-da, Villa allaqachon uning o‘rniga Yaponiya terma jamoasi posboni Zion Suzuki’ni olib keldi. Endi Martinez kelajagi bo‘yicha ham yechim topilishi kerak.
Oldinda esa yana bir sinov – Ollie Watkins atrofidagi mish-mishlar. Saudiya Arabistonidagi Al-Hilal transfer oynasi yopilguncha yana bir bor Villa sabrini sinab ko‘rishi mumkin. Klub esa hujumchini ushlab qolish uchun yangi shartnoma taklifini tayyorlagan, deyilmoqda.
Shu orada, Istanbuldagi tarixiy finalda maydonga tushgan 11likdan faqat Matty Cash, Pau Torres, Victor Lindelof, John McGinn va Emi Buendia klubda qolmoqda. Qolganlar ketmoqda yoki ketish arafasida.
Konsaning merosi va yangi sahifa
Konsa Aston Villa safida 2019 yil iyulida Brentford’dan kelganidan beri 286 ta o‘yin o‘tkazdi. U Istanbulda yutib olingan Europa League kubogida ham asosiy figuralardan biri bo‘ldi – klub uchun 1982 yildan beri ilk yirik yevropa sovrini.
O‘tgan mavsumda u barcha musobaqalarda 48 ta o‘yinda maydonga tushdi, 2 ta gol urdi, 1 ta golli uzatma berdi va Emery jamoasini Premyer-ligada to‘rtinchi o‘ringa olib chiqishda, Champions League yo‘llanmasini ta’minlashda muhim rol o‘ynadi. Bu – Villa uchun yangi bosqich edi.
Jahon chempionatida esa Konsa Thomas Tuchel boshchiligidagi Angliya safida har bir o‘yinda ishtirok etdi. Argentina bilan yarim finaldagi mag‘lubiyatdan so‘ng, bronza medali uchun bahsda Fransiyani yengishdi. Bunday tajriba, bunday bosim ostida o‘ynash – Arsenal uchun ayni damda juda qadrli sifat.
Turnirdan so‘ng Emery unga to‘rt haftalik dam berdi, shu bois Konsa Villa bilan birorta ham mavsumoldi o‘yinida maydonga tushmadi. Hatto Paris St-Germain bilan bo‘lgan Uefa Super Cup uchrashuvida ham u tarkibda yo‘q edi. Endi esa bu tanaffus unga London hayoti va Arteta talablariga moslashish uchun foyda berishi mumkin.
Arsenal akademiyasida 16 yoshli iste’dod Marli Salmon ham bor, lekin u hali kubok o‘yinlarida ehtiyotkorlik bilan sinab ko‘riladigan darajadagi yosh futbolchi xolos. Chempionlikni himoya qilish, Champions League’da chuqur yurish, ichki kuboklar – bunday yuklama ostida tajribali, universal himoyachining qadrini Arteta juda yaxshi biladi.
Savol shunday: Konsa London sahnasiga chiqib, allaqachon barqaror, sovrin yutishga odatlanayotgan jamoani yanada balandroqqa ko‘tara oladimi? Yoki bu transfer, bosim va narx yorlig‘i bilan birga, uning uchun mutlaqo yangi sinov bo‘lib qoladimi? Yangi mavsum bunga javob beradi.
