F1 yozgi tanaffusi: Verstappen va Alonso atrofidagi telba mavsum

Formula 1 taqvimi yozgi tanaffusga kirar ekan, paddokdagi eng yovvoyi davr – “silly season” – rasman boshlandi. Trassalarda shovqin pasayadi, lekin kulis ortida shartnomalar, qo‘ng‘iroqlar va yashirin uchrashuvlar soni keskin oshadi.

Bu davr endi shunchaki transferlar ro‘yxati emas. “Drive to Survive” davridan beri u to‘liq dramatik serialga aylandi. Daniel Ricciardo’ning Red Bull’dan Renault’ga ketishi qanday qilib yozgi tanaffusni sahnaga aylantirish mumkinligini ko‘rsatib bergan bo‘lsa, Lewis Hamilton’ning 2024 yil fevralida Ferrari’ga o‘tishini erta e’lon qilishi bu o‘yinni butunlay boshqa bosqichga olib chiqdi.

Endi esa sahna markazida ikkita ism turibdi: Max Verstappen va Fernando Alonso. Ularning qarori qolganlarning taqdirini chizib beradi.

Verstappen: shartnoma 2028 gacha, lekin eshik ochiq

Rasmiy qog‘ozlarda hammasi aniq: Verstappen Red Bull bilan 2028 yilgacha bog‘langan. Ammo paddok bitta bandni kutib yashardi – yozgi tanaffusga kelib, u Haydovchilar chempionatida ilk ikki o‘rindan tashqarida bo‘lsa, shartnomadagi chiqish bandi ishga tushishi kerak edi. Endi bu band faollashdi.

28 yoshli to‘rt karra chempion o‘tgan mavsumning birinchi yarmidayoq kelajagi haqida bitmas-tuganmas savollarga duch keldi. Oxirgi poyga oldidan u hech bo‘lmaganda yana bir yil Red Bull’da qolishini tasdiqladi. Ammo aynan shu “yana bir yil” degan ibora bozorni yana qizitib yubordi. U yana bosh qahramonga aylandi.

Mercedes rahbari Toto Wolff 2024 va 2025 yillarning katta qismini Verstappenni Red Bull’dan tortib olishga sarfladi. Keyin esa sahnaga Kimi Antonelli chiqdi. 19 yoshli italiyalikning chempionat yetakchisi sifatidagi hayratlanarli formasi Wolffni o‘z tarkibini buzmaslikka undayotgandek ko‘ringandi. George Russell qiynalayotgan bo‘lsa ham, Verstappenni olib kelib, yoniga Antonellini qo‘yish – bu ulkan xavf.

Shu payt sahnaga boshqa kadr chiqdi: birinchi hafta davomida ta’tilga chiqqan Verstappen va Wolff oilalari birga dam olayotgani aks etgan suratlar tarqaldi. Rasmiy bayonotlarda Wolff 2027 yil uchun tarkibni o‘zgartirishni istamasligini aytadi. Ammo shu suratlardan keyin paddokda bitta savol aylanmoqda: bu gaplarga qanchalik ishonish mumkin?

McLaren omili: Lambiase, uchrashuvlar va Budapeshtdagi zarba

Verstappen uchun ehtimoliy manzil sifatida McLaren nomi ham paydo bo‘ldi. Iyun oyida Woking jamoasi uning vakillari bilan uchrashgani ma’lum bo‘lgach, bu variant jiddiy ko‘rina boshladi.

Bunga asos bor edi. Verstappen eng ko‘p ishonadigan odam – poyga muhandisi Gianpiero Lambiase allaqachon McLaren bilan kelishuvga erishgan. Shunday ekan, Verstappen uchun McLaren birdaniga real yo‘nalishga aylandi.

Ammo bitta katta “nega?” bor edi. McLaren’ning o‘zi ham unchalik hayratlanarli bo‘lmagan formaga tushib qolgan, mashinasi Red Bull’dan sezilarli ustunlik ko‘rsatmayotgandi. Nega u o‘xshash tezlikdagi boshqa bolidga o‘tishi kerak?

Javob Budapeshtda berildi. Yozgi tanaffus oldidan o‘tkazilgan so‘nggi poygada Lando Norris yangi yangilanish paketidan maksimal foyda chiqardi va raqiblarini ortda qoldirib, g‘alabaga uchdi. McLaren olib kelgan katta yangilanishlar ideal ishladi. Shundan keyin Verstappen uchun bu jamoa birdaniga “qiziqarli variant”dan “jiddiy tanlov” darajasiga ko‘tarildi.

Verstappen Red Bull’ga qachon qolishi yoki ketishini aytishi kerakligi bo‘yicha muddat – taxminan oktyabr atrofida. Lekin uni erta qaror qabul qilishdan to‘xtatib turadigan hech narsa yo‘q.

Alonso: 45 yoshda yana bir mavsumga kuch topadimi?

2026 yilga kelib ham paddokda bitta savol yangrayotgani hayratlanarli: Fernando Alonso davom etadimi?

Ispaniyalik iyul oxirida 45 yoshni qarshi oldi. Aston Martin uchun esa yilning birinchi yarmi qiyin o‘tdi. Shunga qaramay, Alonso hanuzgacha Lance Stroll’ni, ayniqsa saralashlarda, muntazam yengib kelmoqda. Demak, tezlik hanuz bor.

Aston Martin nihoyat Vengriyada mavsumdagi ilk yirik shassi yangilanishini olib keldi va bu darhol natija berdi: Alonso 2026 yilda ilk bor jamoani Q2 bosqichiga olib chiqdi. Bu kichik qadamdek tuyulishi mumkin, lekin ichkarida buni muhim signal sifatida qabul qilishmoqda.

Adrian Newey rahbarligida shassining to‘g‘ri yo‘lga tushishi masalasida paddokda ishonch bor. Savol boshqa joyda: Honda qachon raqobatbardosh dvigatel bera oladi?

Yozgi tanaffusdan keyingi ilk poyga – Niderlandiya Grand Prix’iga Honda katta yangilanish olib keladi. Aynan shu paket qanchalik ishlashi Alonso uchun hal qiluvchi omil bo‘lishi mumkin. U yana bir marta F1 marafoniga kirishish uchun tanasi va bosimi yetadimi-yo‘qmi, shuni o‘ylayapti.

Alonso qarorni bu yangilanishni ko‘rmasdan turib qabul qilishi ehtimoli past. Lekin Verstappen bozorni portlatib, Red Bull’dan ketishga qaror qilsa, Aston Martin ham tezlashishga majbur bo‘ladi. Agar ispan ketishga qaror qilsa, uni kim bilan almashtirish bo‘yicha poyga darhol boshlanadi.

Kimlar xavotir bilan kutyapti?

Mercedes va McLaren holatida bitta narsa aniq: agar Verstappen keladigan bo‘lsa, kim joyidan voz kechadi – bu tushunarli.

Mercedes’da George Russell o‘tgan yozdayoq shartnoma muzokaralari Wolff’ning Verstappenni olish istagi sabab kechikayotganini tan olgandi. Rasmiy ravishda ham u, ham jamoa rahbari kelasi mavsumda Russell’ni mashinada ko‘rishini aytgan. Lekin Verstappen kelajagi hal bo‘lmaguncha bu gaplar ustida har doim savol belgisi turadi.

McLaren’da esa vaziyat yanada ravshan. Lando Norris – amaldagi jahon chempioni. U hozirgi mavsumda jamoadoshi Oscar Piastri’dan ustun. Demak, Verstappen keladigan bo‘lsa, ko‘proq xavf ostida qoladigan haydovchi – Piastri.

Agar Verstappen Mercedes yoki McLaren’dan birini tanlasa, Russell yoki Piastri uchun eng mantiqiy yo‘l – Red Bull’ga to‘g‘ridan-to‘g‘ri almashish bo‘ladi. Hali ham top-darajadagi o‘rindiq.

Lekin bu ham kafolat emas. Red Bull o‘z ichki tizimidan tashqarida ham variantlarga ega. Carlos Sainz va Oliver Bearman – eng aniq nomzodlar. Ikkalasi ham Alonso nafaqaga chiqsa, Aston Martin o‘rindig‘iga ham yomon qarashmaydi.

Sainz Williams’dagi ikkinchi mavsumida tobora ko‘proq hafsalasi pir bo‘layotgandek ko‘rinadi – natijalar kutilganidek emas. Bearman esa Ferrari tizimiga bog‘langan holda Haas’da ikki mavsum o‘tkazib, kuchliroq mashina izlayapti.

Red Bull tizimi ichida esa British rookie Arvid Lindblad Racing Bulls tarkibida taassurot qoldiryapti. F2’da yurgan bolgariyalik Nikola Tsolov esa katta istiqbolli iste’dod sifatida tilga olinmoqda. Lekin ularning birini Isack Hadjar bilan juftlash – tajribasiz, juda yosh juftlikni vujudga keltiradi. Top-jamoa uchun bu juda xavfli kombinatsiya.

Agar Verstappen ham, Alonso ham qolsa-chi?

Agar ikkala sobiq chempion ham joyidan qimirlamasa, bozor darhol torayadi. Ayniqsa, Sainz va Bearman kabi haydovchilar uchun tezroq mashinaga o‘tish imkoniyatlari keskin kamayadi.

Bu holda eng jozibali variantlar – o‘rta pelotondagi ikki jamoa: Racing Bulls va Alpine.

Alpine’da Pierre Gasly barqaror kuchli natijalar ko‘rsatmoqda. Enstone jamoasi esa bo‘sh bozor fonida Franco Colapinto o‘rniga yangilanish qilish vasvasasiga tushishi mumkin. Raqobat kuchaygan paytda bunday imkoniyatlar kam uchraydi.

Racing Bulls esa odatda Red Bull akademiyasi doirasidan tashqariga chiqmaydi. Lekin Bearman’ga katta jamoaga yo‘l ochib berish g‘oyasi 21 yoshli britaniyalikni qiziqtirishi mumkin. Bu unga keyinchalik Red Bull’ga ko‘tarilish uchun aniq zinapoya beradi.

Haas’da esa yana bir nozik holat. Esteban Ocon kelajagi haqida paddokda anchadan beri shubhalar bor. Uning o‘rindig‘i tobora beqaror ko‘rinmoqda. Ferrari akademiyasi bo‘ylab Bearman izidan kelayotgan braziliyalik Rafael Camara Haas bilan bog‘lanayotgan nomzodlar orasida. Jamoaning Ferrari bilan yaqin hamkorligi bu variantni yanada real qiladi.

Yozgi tanaffus bu yil ham poygalardan ko‘ra ko‘proq shov-shuvga sabab bo‘lishi aniq. Verstappen qarori bozorni portlatadimi? Alonso yana bir yilga kuch topadimi? Yoki hammasi joyida qolib, o‘rta peloton ichidagi mayda, lekin taqdiriy rokirovkalar mavsumni belgilab beradimi? Paddok hozir aynan shu savollarga javob kutyapti.