Infantino ostida bosim: FFE mojarosi FIFAni larzaga keltirdi
Gianni Infantino uchun hafta yangilandi, ammo kayfiyat deyarli o‘sha-o‘sha. Har tong uyg‘onganida u yana bir bor tanqid to‘lqiniga duch kelmoqda. Bu safar zarba futbol siyosatining eng og‘ir toifasidan keldi.
Uch konfederatsiya birlashgan ochiq xat
UEFA, CONCACAF va Asian Football Confederation (AFC) rahbariyati imzolagan ochiq xat FIFA va uning rahbariyatini keskin nishonga oldi. Markazda – endi rasman bekor qilingan Fifa Forward Enterprise (FFE) loyihasi va uning atrofidagi shaffoflik inqirozi.
“Futbolda yetakchilik mulk emas. Bu hokimiyatni ushlab turish yoki talab qilish haqida emas. Bu unga ishonch bildirgan futbol oilasiga xizmat qilish burchi,” deyiladi xatda.
Yana bir satr esa bevosita Infantino obro‘siga zarba bo‘ldi: “Ishonch aldov orqali buzilganda, bir shaxs unga vakolat bergan jamoaviy tuzilmadan o‘zini ustun qo‘yganda, bu burch tark etilgan bo‘ladi.”
Bu so‘zlar shunchaki balandparvoz ritorika emas. Ular FIFA uchun navbatdagi og‘ir damlarning rasmiy ifodasiga aylandi.
FIFAning kechikkan uzri va mudofaaga o‘tishi
Dam olish kunlari FIFA yana bir bor o‘zini oqlashga majbur bo‘ldi. Tashkilot bayonot chiqarib, so‘nggi xabarlarni va, ta’rificha, “FIFA va uning Prezidentini obro‘sizlantirishga qaratilgan uyushgan va uzluksiz urinishlarni” keskin tanqid qildi.
Bu bayonot shundan keyin paydo bo‘ldiki, FIFA FFE bo‘yicha “xatolar qilinganini” tan oldi va eng bahsli jihat – Jahon chempionati va boshqa musobaqalarning tijoriy hamda operatsion huquqlarining bir qismini xususiy investorlar qo‘liga topshirish g‘oyasi – a’zolarga qanday “to‘satdan” taqdim etilgani uchun uzr so‘rashga majbur bo‘ldi.
Ammo uzr ham, kechikkan tushuntirishlar ham yetarli bo‘lmadi. Infantino hanuz kursidan mahkam ushlab turibdi, tobora bo‘linib borayotgan futbol siyosiy manzarasida ittifoqchilar qidiryapti.
Qo‘llab-quvvatlovchilar kam, bosim katta
Infantino butunlay yolg‘iz emas. So‘nggi kunlarda Confederation of African Football (CAF) ochiqchasiga Prezident tomonida ekanini bildirdi, Argentina va Meksika futbol assotsiatsiyalari ham shu pozitsiyani egalladi.
Ammo aynan Meksikaning qarori futbol maydonidagi siyosiy chiziqlar qanchalik keskin chizilganini ko‘rsatib qo‘ydi. Chunki Meksika o‘zi a’zo bo‘lgan CONCACAF umumiy pozitsiyasidan chetga chiqdi. Bitta assotsiatsiyaning federatsiya ichida alohida yo‘l tutishi bu masalaning qanchalik keskin va bo‘luvchi ekaniga ishora.
Bir tomonda – Infantino va uning yonini olganlar. Qarshi tomonda esa – futbol boshqaruvida hisobdorlik va shaffoflik talab qilayotgan konfederatsiyalar.
Mustaqil tekshiruv talabi
Dushanba kuni e’lon qilingan ochiq xat bu mojaroning navbatdagi bosqichi bo‘ldi. UEFA, turnirlarni boykot qilish tahdidi bilan allaqachon bosimni oshirgan: u hatto sentyabr oyida bo‘lib o‘tadigan Under-20 Women’s World Cup musobaqasida ishtirok etmaslik variantini ham ochiq saqlab turibdi.
UEFA, CONCACAF va AFC birgalikda endi FFE qanday ishlab chiqilgani va a’zolarga qanday taqdim etilgani yuzasidan mustaqil tekshiruv o‘tkazishni talab qilmoqda.
“Hisobdorlik bo‘lishi kerak bo‘lgan joyda sukut, ochiqlik bo‘lishi kerak bo‘lgan joyda masofa bor,” deyiladi xatda.
“Bu futbol yetakchiligiga yarashadigan fazilatlar emas. Biz shu sababli bu pozitsiyani tanladik: yengil qaror bilan emas, yolg‘iz ham emas, balki birgalikda va xizmat qilayotgan o‘yinimiz oldidagi burchimiz tufayli.”
Xat oxirida yana bir og‘ir jumla turibdi: “Futbolning kuchi har doim uning birlikda bo‘lganida. Endi biz shu birlikka hurmat ko‘rsatilishini, futbolga xizmat qiladigan, uni boshqarishga da’vo qilmaydigan yetakchilikni talab qilamiz.”
FIFA to‘lqinga qarshi suzmoqda
Hozircha esa manzara shunday: Infantino va FIFA tobora kuchayib borayotgan qarshilik to‘lqiniga qarshi suzishga urinmoqda. FFE loyihasi bekor qilingani mojaroni yopmadi, aksincha, futbol siyosatining eng yuqori pog‘onasida ishonch inqirozini ochib tashladi.
Endi savol bitta: bu ochiq xat va mustaqil tekshiruv talabi global futbol boshqaruvini chindan ham o‘zgartira oladimi yoki FIFA yana bir bor bo‘ronni boshidan o‘tkazib, eski yo‘lida davom etadimi?
