Janubiy Koreya futbolchilari issiq maydondagi xavflarni tanqid qilmoqda
Janubiy Koreyada professional futbolchilar yozgi o‘yinlar tobora xavfli tajribaga aylanayotganini ochiq ayta boshladi. Ular endi shunchaki “og‘ir sharoit” deb ko‘nmayapti, balki issiqdan himoya bo‘yicha qattiqroq qoidalar talab qilmoqda.
Bunga sabab — Korea Pro-Footballers Association (KPFA) o‘tkazgan so‘rovnoma. Unda K League va WK League’dan 536 nafar futbolchi qatnashdi. Yoz davomida maydon harorati bir necha bor 40 daraja Selsiydan oshgan paytlarda o‘tkazilgan o‘yinlar futbolchilar tanasiga qanchalik zarba bo‘layotgani raqamlar bilan ochildi.
Natija tashvishli: futbolchilarning 86,2 foizi issiqda o‘ynash vaqtida jiddiy jismoniy zo‘riqish sezganini aytdi. Bu shunchaki charchoq emas. Dehidratatsiya, bosh aylanishi, hatto qisqa muddatli hushdan ketish holatlari.
So‘rovda qatnashganlarning qariyb uchdan ikki qismi — 64,7 foizi — mashg‘ulot yoki o‘yin paytida bosh aylanishidan shikoyat qilgan. 56,6 foiz futbolchi og‘ir darajadagi suvsizlanishdan aziyat chekkan. 13 foizida esa vaqtincha hushdan ketish holatlari kuzatilgan.
KPFA prezidenti, sobiq milliy terma jamoa hujumchisi Lee Keun-ho bu raqamlarni “qizil signal” deb atadi. Uning ta’kidlashicha, o‘nlab futbolchilar bir vaqtning o‘zida bosh aylanishi, suvsizlanish va vaqtinchalik hushdan ketishni boshdan kechirayotgani — tizimdagi kamchiliklarning ochiq isboti.
Endi uyushma Korea Football Association (KFA), K League va WK League’dan majburiy issiqlik protokollarini joriy etishni talab qilmoqda. Amaldagi choralar, futbolchilar fikricha, ularni himoya qilish uchun yetarli emas.
KFA o‘z javobida futbolchi salomatligi “mutlaq ustuvor yo‘nalish” ekanini ta’kidladi. Ular futbolchilar uyushmasi ko‘targan xavotirlarni to‘liq tan olishini bildirdi. KFA ma’lumotiga ko‘ra, issiqqa bog‘liq xatarlarni kamaytirish uchun o‘yinlar taqvimini o‘zgartirish, sovutish tanaffuslarini qat’iy qo‘llash kabi choralar ko‘rilmoqda. Shu bilan birga, stadion bandligi va tig‘iz taqvim kabi amaliy to‘siqlar ham borligi eslatib o‘tildi.
Ammo maydondagi kayfiyat boshqacha. So‘rovda qatnashgan futbolchilarning deyarli yarmi amaldagi sovutish tanaffuslari tizimidan norozi. Hozirgi tartib bo‘yicha belgilangan harorat chegarasidan oshilganda, odatda uch daqiqadan sal ko‘proq vaqtga tanaffus beriladi. Futbolchilar uchun bu yetarli emas.
Deyarli 90 foiz respondent ekstremal issiq paytida o‘yin tashkilotini o‘zgartirish g‘oyasini qo‘llab-quvvatlagan. Ularning yarmidan ko‘pi kechroq boshlanish vaqtlarini ma’qul ko‘rsa, boshqalar issiq bo‘yicha ogohlantirish berilgan kunlarda o‘yinlarni kechiktirish yoki butunlay bekor qilish tarafdori.
Ayollar futbolida vaziyat yanada og‘irroq. KPFA ayollar bo‘limi ma’lumotiga ko‘ra, ko‘plab uchrashuvlar kunning eng jazirama paytida, sun’iy qoplamali maydonlarda o‘tkaziladi. Ba’zi stadionlarda esa konditsionerli kiyim almashtirish xonalari ham yo‘q.
KPFA ayollar prezidenti Ji So-yun buni juda keskin tasvirladi: jazirama quyosh ostida, issiqni ushlab, yana qayta tarqatadigan sun’iy gazonda o‘ynashni “sportchini pechga tiqish”ga tenglashtirdi. U professional beysbolni misol qilib, bu sportda issiq tufayli o‘yinlar faol ravishda bekor qilinishini eslatdi va futbol ham qotib qolgan jadvalga ko‘r-ko‘rona yopishib olmasdan, avvalo futbolchi salomatligini birinchi o‘ringa qo‘yishi kerakligini aytdi.
KPFA bu so‘rov natijalari faqat favqulodda choralar haqida emas, balki butun futbol taqvimi yuzasidan kengroq bahsni boshlab berishi kerak deb hisoblaydi. Ko‘plab futbolchilar mamlakat futbol mavsumini kuz-bahor formatiga o‘tkazishni qo‘llab-quvvatlagan.
Issiq kuchayib borayotgan yozlar fonida bu savol endi faqat taqvim haqida emas. Bu savol — Janubiy Koreya futboli kelajagida kim birinchi o‘rinda turishini aniq belgilab beradimi: natijami yoki futbolchining o‘zi?
