Jeff Bezos Anfieldda: Liverpool uchun yangi davr boshlanadimi?
Dunyo biznesining eng yirik uchligidan biri tez orada Anfieldga kirib kelishi mumkin. Sky News xabariga ko‘ra, Amazon asoschisi Jeff Bezos boshchiligidagi konsorsium Liverpool aksiyalarining qariyb uchdan bir qismini sotib olish bo‘yicha kelishuvni yakunlash arafasida turibdi.
Fenway Sports Group (FSG) – 2010 yildan beri klubni boshqarib kelayotgan egalar – allaqachon bitim bo‘yicha e’lon tayyorlayotgani, u hatto shu haftaning o‘zida chiqishi mumkinligi aytilmoqda. Bitta manba bu kunlar masalasi ekanini ta’kidlagan, ammo jarayon kelasi haftaga cho‘zilishi ehtimoli ham bor.
Bu shunchaki navbatdagi investor kelishi emas. Bu – futbol tarixidagi eng badavlat uchliklardan birining “Reds” safida paydo bo‘lishi.
Bezos, Saverin, Bhatia – Anfield uchun yangi kuch markazi
Rejalashtirilayotgan bitimda Jeff Bezos Eduardo Saverin bilan bir konsorsium tarkibida qatnashadi. Saverin – ijtimoiy tarmoq gigantlaridan biri bo‘lgan Facebook hammuassisi. Konsorsiumni esa Amit Bhatia boshqaradi – po‘lat sanoati magnati Lakshmi Mittalning kuyovi, yaqinda Championship klubi Queens Park Rangers aksiyadori bo‘lgan biznesmen.
Bhatia 46 yoshda, investitsion bankchilik tajribasiga ega, hozirda AyBe Capital nomli ko‘p yo‘nalishli investitsiya kompaniyasini boshqaradi. Texnologiya, media, ko‘chmas mulk, chakana savdo, sog‘liqni saqlash – uning portfeli turli sohalarni qamrab oladi.
Konsorsium haqida o‘tgan oyda FSG rasmiy ravishda shunday bayonot bergan edi: “Amit Bhatia boshchiligidagi, boshqaradigan va vakillik qiladigan investitsiya konsorsiumi Liverpool Football Club’ga strategik ozchilik ulushi ko‘rinishida sarmoya kiritish istagini bildirdi”. Shundan keyin ham FSG, ham Bhatia tomoni bitim tafsilotlari va vaqti borasida izoh berishdan bosh tortdi.
Endi esa manbalar ulush hajmi avval o‘ylanganidan biroz katta bo‘lishi, 30 foizdan oshishi mumkinligini aytmoqda.
300 milliondan 4,4 milliardgacha
Eng hayratlanarlisi – raqamlar. Bezosning o‘zi Forbes bahosiga ko‘ra 207 milliard funtdan ortiq boylikka ega. Saverin boyligi 23,7 milliard funt atrofida baholanadi. Ularning kirib kelishi Liverpool’ni 4,4 milliard funt (taxminan 6 milliard dollar) qiymatda baholovchi bitimga asos bo‘ladi.
Bu esa sport tarixidagi eng yirik kelishuvlardan biri sifatida qayd etilishi mumkin.
FSG uchun bu – ulkan moliyaviy g‘alaba. Boston Red Sox egasi bo‘lgan guruh 2010 yilda moliyaviy jihatdan qiynalayotgan Liverpool’ni atigi 300 million funtga sotib olgan edi. Oradan 16 yil o‘tib, klub qiymati 10 baravardan ko‘proqqa oshdi.
2023 yilda Dynasty Equity kichik ulush sotib olganida ham klub 3,3 milliard funtdan ortiq baholangan edi. Endi esa narx yana bir pog‘ona yuqoriga chiqmoqda.
Superboylar futbolga tushmoqda
Jeff Bezos futbol bilan avval ochiqchasiga bog‘lanmagan, ammo uning Liverpool konsorsiumiga qo‘shilishi sportni global kapital uchun alohida aktiv sifatida ko‘rayotgan tendensiyani yanada yaqqol ko‘rsatadi. Bezosning boshqa yirik loyihalari – Blue Origin va The Washington Post’ni boshqaruvchi Nash Holdings – uning uzoq muddatli, strategik o‘yinchi ekanini ko‘rsatib turibdi.
Saverin esa futbol sahnasida yangilik emas. U 2022 yilda Ukraina urushi ortidan Roman Abramovich Chelsea’ni sotuvga qo‘yganida, klubni sotib olishga urinib ko‘rgan konsorsium tarkibida bo‘lgan, ammo o‘sha paytdagi taklif muvaffaqiyat qozonmagan edi.
Endi esa u, Bezos va Bhatia birgalikda Anfield eshiklarini taqillatmoqda.
Nazorat masalasi: bu faqat boshlanishmi?
Rasmiy ravishda gap “strategik ozchilik ulushi” haqida ketmoqda. Ammo bunday miqyosdagi kapital kelishi savollarni ko‘paytiradi. 4,4 milliard funtlik baho, 30 foizdan ortiq ulush, Bezos, Saverin va Bhatia kabi ismlar – bu faqat tinch, passiv sarmoya bo‘lib qoladimi?
FSG uchun bu nafaqat dividend, balki kelajakdagi ssenariylar uchun ham qulay pozitsiya. Kuchli konsorsium ichkariga kirdi degani, bir kun kelib klub ustidan to‘liq nazorat uchun kurash ham boshlanishi mumkin, degan savolni paydo qiladi.
Hozircha esa hamma narsa sukutda. Liverpool ham, FSG ham Sky Sports News so‘rovlariga javob bermagan. Bhatia tomonidan ham izoh yo‘q.
Ammo Anfield atrofida kayfiyat o‘zgarib bormoqda. Bu sarmoya transfer bozori uchun yangi qurol bo‘ladimi? Yoki bu – Liverpool’ni global sport biznesining navbatdagi superbrend darajasiga ko‘tarish uchun katta strategiyaning birinchi qadami xolosmi?
