Jürgen Klopp va Marc Kosicke: DFBdagi yangi davr
Jürgen Klopp Germaniya terma jamoasidagi yangi davrni shunchaki bosh murabbiy lavozimini qabul qilish bilan boshlamadi. U o‘zining eng ishonchli hamrohi, ko‘p yillik maslahatchisi Marc Kosicke’ni ham yoniga olib keldi. Endi u DFB tarkibida “strategy, development and innovation” bo‘yicha yordamchi murabbiy sifatida ishlaydi.
Bu unvon qog‘ozda xolosdek ko‘rinishi mumkin. Aslida esa gap Kloppning butun ish uslubini, atrofidagi tizimni o‘zgartira oladigan figurasi haqida ketmoqda.
Ikki o‘n yillik hamkorlik: Klopp va uning ko‘lankadagi hamkori
Kosicke Klopp bilan qariyb yigirma yildan beri yonma-yon ishlaydi. Futbol olamida u ko‘pincha “soya odam” sifatida tilga olinadi: omma oldida kam ko‘rinadi, lekin qarorlar, strategiya, murabbiylik falsafasining shakllanishida uning izi bor.
Klopp o‘zining rasmiy taqdimotida buni ochiq aytdi: faqat bosh murabbiyni almashtirish bilan kifoyalanmoqchi emas.
“Faqat bosh murabbiy kelishi yetarli emas. Juda ko‘p narsani o‘zgartirishimiz kerak. Har bir toshni ag‘darib ko‘ramiz”, — dedi u.
Aynan shu “har bir toshni ag‘darish” jarayonida Kosicke markaziy figura bo‘ladi. U allaqachon o‘z kompaniyasi Projekt Five boshqaruvchisiligidan voz kechdi, boshqa murabbiylarga qilayotgan konsalting ishlarini tugatdi. Endi uning butun e’tibori Klopp va DFB atrofidagi tizimga qaratiladi.
DFB prezidenti Bernd Neuendorf ham bu tandemni ajratib bo‘lmasligini ochiq aytdi. Uning ta’kidlashicha, federatsiya tezda bitta haqiqatni tushundi: Klopp va Kosicke “paket” holida keladi.
Neuendorfning tushuntirishicha, Kosicke rasmiy ma’noda DFB xodimi bo‘lmaydi, lekin to‘liq kirish huquqiga ega bo‘ladi, ichki jarayonlarni muvofiqlashtiradi, murabbiy shtabi va uyushma o‘rtasida muhim “interface”ga aylanadi. Gap faqat futbol taktikasi haqida emas: kommunikatsiya, homiylar, marketing, maydondan tashqaridagi barcha murakkab masalalar uning nazaridan o‘tadi.
Ya’ni Klopp maydonda o‘yinni boshqarsa, Kosicke kulis ortidagi butun sahnani boshqarishga yordam beradi.
Werder muxlisi, lekin Bayern tarixini o‘zgartirgan odam
Kosicke faoliyati faqat murabbiy maslahatchiligi bilan cheklanmagan. Bremenlik, ochiqchasiga Werder muxlisi bo‘lgan bu inson bir paytlar Bayern Munich tarixida ham muhim iz qoldirgan.
U aynan “Mia san mia”ni klubning rasmiy shioriga aylantirgan odam.
Bu paradoksday tuyuladi: Werder muxlisi, Borussia Dortmund sobiq murabbiyi Kloppning maslahatchisi — va baribir Bayernning identitetini butun dunyoga tanitgan shior ortida ham shu inson turibdi.
2023 yilda SPOX va GOAL bilan suhbatda Kosicke bu hikoyani batafsil aytib bergan. “Mia san mia” tarixi haqida tayyorlangan yirik multimedia loyihasi keyinchalik Germaniya sport jurnalistlari uyushmasi tomonidan Großer Online-Preis 2023 bilan taqdirlangan.
Tasodifiy parvoz va Hoeneßning shikoyati
Hikoya 2008 yilda, Shveysariyaga bo‘lgan parvozda boshlanadi. Kosicke o‘sha paytda o‘zining biznes hamkori Oliver Bierhoff bilan FIFA tadbiriga yo‘l olayotgan edi. Shu samolyotda Bayernning o‘sha paytdagi qudratli rahbari Uli Hoeneß ham bor edi.
U uchish vaqtida o‘z futbolchilaridan nolib, ularning birortasi ham Bayern nimani anglatishini to‘liq tushunmasligini aytadi. Klubning asl mohiyatini, qadriyatlarini so‘zlab bera oladigan o‘yinchi topilmayotganidan shikoyat qiladi.
Kosicke undan oddiy savol so‘raydi: “O‘zingizningcha, Bayern nimani anglatadi?” Hoeneß esa aniq, ixcham javob bera olmaydi.
Shu yerda o‘yin o‘zgaradi.
Kosicke Nike va Adidasda uzoq yillar ishlaganini, u yerda “corporate bible” — kompaniyaning asosiy qadriyatlari va xabarlarini tushuntiruvchi ichki kitoblar mavjudligini aytadi. Hoeneß darhol qiziqib qoladi va undan Bayern uchun ham shunday “kitob” tayyorlab bera olishini so‘raydi.
Kosicke keyinroq o‘sha lahzani eslab, buni “100 foiz bexabar, lekin juda katta o‘ziga ishonch bilan qabul qilingan taklif” deb ta’riflagan.
“Mia san mia” allaqachon tayyor edi
Shundan so‘ng klub ichida noodatiy ishchi guruh tuziladi: fan-shop xodimlari, marketing bo‘limi, ekipirovka mas’uli, yoshlar koordinatori, media bo‘limidan Stefan Mennerich, bosh skaut Wolfgang Dremmler — turli bo‘lim vakillari bir stol atrofida jamlanadi. To‘rt hafta davomida ular Bayernning qadriyatlarini birma-bir shakllantiradi.
Ammo shior masalasida Kosicke boshidanoq qaror qilgan edi. U o‘sha samolyotdayoq “Mia san mia”ni o‘ylab qo‘yganini aytadi. Faqat Hoeneß bilan ilk suhbatda bu “o‘qini” ishlatmaslikka qaror qilgan — barcha “o‘q-dorilarini” birdan sarflab qo‘ymaslik uchun.
Ishchi guruh qadriyatlarni ishlab chiqadi, Kosicke esa bu qadriyatlar ostida yashaydigan shiorni ichida allaqachon belgilab bo‘lgan.
Oxir-oqibat ular 16 ta “qoidaga” kelishadi. Masalan: “Biz bir oilamiz va bir-birimizni qo‘llab-quvvatlaymiz” yoki “Biz bir-birimiz haqida omma oldida gapirmaymiz”. Ichki madaniyatni mustahkamlashga qaratilgan, aniq, amaliy tamoyillar.
Lederhosen muqovali “bible” va bitta xato
Natijani taqdim etish vaqti kelganda, Kosicke ijodkorona yo‘lni tanlaydi. U “bible”ning bir nechta prototipini haqiqiy lederhosen charmiga o‘xshash muqovada tayyorlatadi. Bayern rahbariyatiga taqdimot payti kitobning sarlavhasi ochilgach, zalda hayrat va mamnunlik seziladi.
Hoeneß shiorni ko‘rib, “Ajoyib shior, lekin bu MIR kosmik stansiya-ku”, deydi.
Sabab oddiy edi: muqovada “Mia san mia” emas, balki “Mir san mir” deb yozilgan edi. Bremenlik Kosicke bavyarcha lahjada yuz foiz mukammal emasdi. Bitta harf, bitta talaffuz — va shior boshqa ma’no kasb etadi. Bu xato tezda tuzatiladi, lekin hikoyaning o‘zi Bayern tarixida qiziqarli epizod bo‘lib qoladi.
Shundan so‘ng Kosicke nafaqat “bible”ni, balki klub ichida bu qadriyatlarni hayotga tatbiq etish bo‘yicha yo‘l xaritasini ham ishlab chiqadi. U shiorga bo‘lgan barcha huquqlarini klubga topshiradi va shunday deydi: Bremenlik, Klopp maslahatchisi sifatida, o‘zimni “Mia san mia”ning buyuk ixtirochisi qilib ko‘rsatmayman.
Reja oddiy edi: klubga kelgan har bir yangi inson — ofis xodimidan tortib, akademiyadagi yosh futbolchigacha, hatto Sadio Mané kabi yulduzlarga qadar — qo‘liga shu “bible”ni olishi, “Biz kimmiz, qanday qadriyatlarga amal qilamiz?” degan savolga aniq javob topishi kerak edi.
Endi esa — DFB
Kosicke o‘sha paytda Bayern uchun identitetni yozib bergan bo‘lsa, bugun Klopp bilan birga butun Germaniya terma jamoasi tizimini qayta qurish vazifasiga kirishmoqda. U DFBda rasmiy shtat ro‘yxatida bo‘lmasligi mumkin, lekin Neuendorf ta’kidlaganidek, barcha eshiklar unga ochiq bo‘ladi, barcha muhim jarayonlar bilan bog‘lanib turadi.
Bir paytlar “Mia san mia”ni rasmiy shiorga aylantirgan Bremenlik, endi Germaniya futbolining eng yirik sahnasida, yana kulis ortida, yana ko‘lankada, lekin ta’sir markazida turibdi.
Savol bitta: u bu safar qanday “bible” yozadi — va bu “bible” Germaniya terma jamoasini qaysi cho‘qqiga olib chiqadi?
