Lamine Yamal: Ispaniya kutgan yulduz

2026-yilgi Jahon chempionati chorak finali arafasida butun Ispaniya bir ismni pichirlab aytyapti: Lamine Yamal. Endi u 18 yoshda. Ammo u haqida gap ketganda, maydondagi ohangi, vazni, mas’uliyati haqida so‘zlayotganingizni birdan sezasiz – bu allaqachon kattalar futboli.

Uning yo‘li, aslida, ko‘pchilikka tanish ssenariyga o‘xshaydi: La Masia, erta iste’dod, “bu bola boshqacha” degan gaplar, nihoyat “Barcelona” birinchi jamoasida debyut. Ammo Lamine atrofidagi energiya boshqa. Unga to‘p kelgan lahza o‘yin ritmi o‘zgaradi. Hamjamiyat ham, jamoadoshlari ham buni biladi: muammo tug‘ildimi, yechim qayerda – to‘p Lamine tomon uchadi.

18 yoshda yetakchi bo‘lish

U atigi 18 yoshda. Lekin u allaqachon uch marta La Liga chempioni, Yevropa chempioni va endi Jahon chempionati chorak finalida. Bunday tezlikda faqat eng yuksak toifa futbolchilar yuradi. Lionel Messi, Diego Maradona, Pele, Ronaldo Fenomeno kabi ismlar bilan yonma-yon tilga olinishi bejiz emas.

Jamoa ichida unga bo‘lgan ishonch sezilarli darajada o‘sgan. Futbolchilar maydonda qaror qabul qila olmay qolgan payt – ko‘pincha yagona instinkt ishlaydi: to‘pni Laminega yetkazish. U esa bu yukni yelkasiga olishdan cho‘chimaydi. Aksincha, mas’uliyatni xohlaydi.

Uning avlodi orasida “eng yaxshilar beshligi” degan ta’riflar allaqachon odatiy. Ba’zi mutaxassislar esa ochiq aytadi: bu yigit o‘z davrining eng zo‘r futbolchisiga aylanishga tayyor. Shart bitta – hozirgi ambitsiya va intizomni yo‘qotmaslik.

“Bu bola boshqacha”

Lamine haqida “Barcelona” ichida gaplar aylanayotganda, u hali 15 yoshda edi. O‘sha paytda klub ichida ko‘pchilik: “Bitta yigit bor, juda ajralib turadi”, deb gapira boshlagan. Xuddi bir paytlar Messi haqida aytilgan gaplar kabi.

Yozib olingan yoshlar o‘yini videotasvirida u ikki golli uzatma, bitta gol, doimiy driblinglar bilan ajralib turgan. 15 yoshli futbolchi uchun emas, balki tayyor hujumchi uchun xos to‘liq paketga o‘xshardi. “Old chiziqda bunaqasini ko‘rmaganmiz”, degan fikrlar bejiz tug‘ilmagan.

Mashg‘ulotlarga birinchi marta birinchi jamoa bilan kelganida ham shu taassurot tasdiqlangan: rondo mashqlarida, pozitsion o‘yinlarda, ichki o‘rtoqlik uchrashuvlarida u deyarli xato qilmagan. Odatda murabbiylar yoshlarga ko‘p to‘xtaladi, ularni to‘g‘rilaydi, lekin Lamine bilan gap boshqa bo‘lgan: 15 yoshida ham u maydonda to‘g‘ri qaror tanlashni bilgan.

Sovuqqon yurak, issiq to‘p

Yosh futbolchilar debyut oldidan titrab ketishi odatiy hol. Ba’zan murabbiylar o‘yinchining orqasiga qo‘lini qo‘yib, yurak urishini his qiladi: bo‘g‘izga chiqib ketay deyotgan bo‘ladi. Lamine esa bundan mustasno bo‘lgan. Tashvish emas, tinchlik sezilgan.

Shu bois uning debyuti ham xavfsiz lahzada tanlangan: “Barcelona” o‘z maydonida “Real Betis” ustidan 4:0 hisobida oldinda, raqib 10 kishi bo‘lib qolgan payt. O‘yin taqdiri allaqachon hal qilingan, lekin bu daqiqalar bir bola hayotini o‘zgartirishi mumkin edi. Zaxirada o‘tirganlar hayron: “Rostdan ham Lamine?” Savolga javob aniq bo‘lgan – ha, hozir va shu yerda.

Messi soyasi va o‘xshashliklar

Lamine haqida gap ketganda Messi bilan taqqoslashlar o‘z-o‘zidan chiqib keladi. Chap oyoq, o‘ng qanot, ichkariga kirib zarba berish, oxirgi pasni ko‘rish – hammasi tanish manzara. Ammo bu taqqoslashlar unga ortiqcha bosim bo‘lib tushishi ham mumkin.

Shunga qaramay, Lamine bunga unchalik e’tibor bermayotgandek ko‘rinadi. U maydonda to‘pni xohlaydi, o‘ynashni xohlaydi, zavq oladi. Shaxsiy namunasi sifatida Messi albatta uning uchun mezon. Eng qizig‘i, Messi o‘zi ham intervyuda Laminega qarab, unda o‘zini ko‘rishini aytgan, uni deyarli o‘z vorisi sifatida tilga olgan. 18 yoshli yigit uchun bundan ortiq ruhiy turtki bo‘lishi qiyin.

O‘xshashlik – faqat texnikada emas, xarakterda ham. Ikkalasi ham maydonga chiqqanda o‘zining boshqalardan farq qilishini biladi. Bu ichki ishonch qarorlarida, driblingida, zarbasida seziladi.

Chaqqon, kuchli va hozir to‘liq futbolchi

Lamine “Barcelona” uchun debyut qilganida 1,73 bo‘yda, jismonan hali to‘liq shakllanmagan bola edi. Bugun esa u 1,85 bo‘yga chiqqan, tezligi va kuchi bilan ham raqiblarini ortda qoldira oladigan darajaga yetgan. Ilgari u raqibini faqat fint va texnika bilan aldab o‘tgan bo‘lsa, endi unga tezlik va jismoniy quvvat ham qo‘shilgan.

Bugungi Lamine – to‘liq hujumchi profili: tezlik, texnika, dribling, nozik pas, zarba, qaror tezligi. Uning o‘yinida “nimasi yetishmaydi?” degan savolga javob topish qiyin. Eng yomoni – u haqiqiy yomon o‘yin o‘tkazganini eslash ham mushkul. O‘rtacha, juda yaxshi yoki a’lo – mana shu diapazon.

Bu mukammallikka intilish tasodif emas. U mashg‘ulotlarda ham doim g‘alaba istaydi, bo‘sh o‘q uzmaydi. Erkin zarbalar, penaltilar bo‘yicha chaqiriqlardan qochmaydi, aksincha, ulardan zavqlanadi. Kimdadir bu bosim bo‘lsa, unda – o‘yin.

Ispaniya tarixida kam uchraydigan tip

Ispaniya yillar davomida to‘pni nazorat qiladigan, kombinatsion o‘yin quradigan jamoalar bilan maqtanib keldi. Xavi, Andres Iniesta, David Silva, David Villa, Fernando Torres – bularning barchasi o‘z roli bor buyuk futbolchilar. Lekin bitta jihat yetishmasdi: o‘yin qiyinlashganda, uch-to‘rt raqibini bir o‘zi yengib, vaziyat yaratib beradigan, “mana men” deb chiqib keladigan yakkaxon sehrgar.

Argentina, Braziliya kabi terma jamoalar bunday futbolchilarga o‘rganib qolgan. Ispaniya esa ko‘proq jamoaviy mexanizmga tayanib yashagan. Endi esa tarkibda Lamine bor. U to‘pni olgan lahzada tribunada ham, raqib himoyasida ham taranglik paydo bo‘ladi: “Nima bo‘ladi endi?” Chunki odatda nimadir albatta yuz beradi.

Bugungi Jahon chempionatida Ispaniya deyarli har bir o‘yinda to‘pni 60–80 foiz atrofida nazorat qilmoqda, raqibni bosim ostida ushlab turmoqda. Ammo biron kun o‘yin bo‘shroq chiqsa, ustunlik yo‘qolsa, ular endi bitta ko‘rinmas sug‘urtaga ega – Lamine Yamal. “Barcelona” bir paytlar Messiga tayangan bo‘lsa, bugun Ispaniya terma jamoasi Laminega tayanishi mumkin.

Bosimni emas, sahnani ko‘radi

Ko‘pchilik 18 yoshli futbolchiga Jahon chempionati, “Barcelona”ning 10-raqami, butun mamlakat umidi bosim bo‘lib tushadi, deb o‘ylaydi. Lamine uchun esa bu – sahna. Unga to‘p kelmasa, u xafa bo‘ladi. U o‘yinga ko‘proq aralashishni, hal qiluvchi qarorlarni o‘zi qabul qilishni istaydi.

Euro 2024 yarim finalida Frantsiya yarim himoyachisi Adrien Rabiot undan ko‘proq narsani kutishini aytgandi. Javob maydonda bo‘ldi: ajoyib gol, finalda esa Nico Williams uchun golli pas. Katta o‘yin – Lamine uchun chaqiriq, u esa bu chaqiriqqa odatda baland ovozda javob qaytaradi.

Murabbiylar uni bosimdan “asrash” haqida o‘ylashdan ko‘ra, aksincha, unga xalaqit bermaslikka harakat qilishadi. U o‘zini o‘zi boshqara oladi, bosimni tabiiy qabul qiladi. Bu yoshdagi futbolchi uchun noodatiy fazilat.

Chorak final va keyingi bosqich

Endi esa navbat – Jahon chempionati chorak finaliga. Lamine Yamal aynan shunday o‘yinlar uchun yaratilgan futbolchi taassurotini qoldiryapti. U bolaligidan mana shu sahnani orzu qilgan: chorak final, yarim final, final. Yevropa chempionatida u allaqachon buni isbotlab bo‘ldi. Endi esa sahna kattalashdi, marra balandroq – bu Jahon chempionati.

Bugungi holatida u dunyoning eng kuchli besh futbolchisi orasida tilga olinmoqda. Agar Ispaniya kubokni boshi uzra ko‘tarsa, bitta savol juda tez tug‘iladi: Lamine Yamal – bugungi kunning eng zo‘r futbolchisimi?

Javobni endi maydon beradi. Va bu maydonda u odatda jim qolmaydi.