Mikel Arteta: Arsenalning tibbiy bo‘limidagi inqilob
"Arsenal" yozgi transfer oynasida faqat maydondagi yulduzlarni emas, klubning eng sezilmas, ammo hal qiluvchi bo‘g‘inini ham tubdan o‘zgartirdi. Mikel Arteta uchun bu shunchaki tibbiy bo‘limni yangilash emas, chempionlik uchun kurashda eng zaif joyni mustahkamlash harakati edi.
Yillar davomida Arteta bir narsani takrorlab keldi: asosiy futbolchilar sog‘lom bo‘lmasa, mavsum oxirida sovrinlar haqida orzu qilish qiyin. Bu gap nazariya bo‘lib qolmadi – amaliyotda ham og‘riqli tarzda tasdiqlandi. Bukayo Saka, William Saliba, Kai Havertz va boshqalar eng muhim pallalarda uzoq muddatli jarohatlar sabab safdan chiqib qoldi. Natijada ritm buzildi, rotatsiya torayib ketdi, bosim ostida jamoa nafas ololmay qoldi.
Shu fon ortida klub keskin qarorlar qabul qildi. Champions League finalida Paris Saint-Germainga mag‘lubiyatdan ko‘p o‘tmay, sport tibbiyoti bo‘limi rahbari Dr Zafar Iqbal bilan xayrlashildi. Oradan ko‘p o‘tmay, sport fanlari va performans bo‘yicha bosh mutaxassis Tom Allen ham klubni tark etdi. Iyun oxirida esa yetakchi performans murabbiyi Sam Wilson ketishi bilan, "Arsenal" ichkarida butun bir tizimni yangidan qurishga kirishganini oshkora ko‘rsatdi.
Arteta va klub rahbariyati o‘tgan mavsumdayoq tibbiy bo‘lim bo‘yicha keng ko‘lamli tahlil o‘tkazgan edi. O‘sha jarayonda murabbiyning ko‘p yillik do‘sti Joaquin Acedo asosiy figuraga aylandi – u yangilanish konsepsiyasining markazida turibdi.
Arteta ketganlarga hurmatini bildirdi, lekin bir narsani aniq aytdi: o‘sish faqat maydondagi o‘yinchilar bilan cheklanmaydi.
"Avvalo, klub, futbolchilar va shaxsan men uchun qilgan ajoyib ishlari uchun ularga rahmat," – dedi u. – "Ular bizni juda yuqori darajaga olib chiqishdi va biz endi ayrim sohalarda yanada yaxshilanish va evolyutsiya qilishga intilamiz."
Gap faqat qisqa muddatli reja haqida emas. Arteta so‘zlariga ko‘ra, klub bo‘ylab hamma narsa qayta ko‘rib chiqilmoqda, qarorlar esa o‘rta va uzoq muddatli istiqbolni ko‘zlab qabul qilinmoqda. Munosabatlar, ishonch, kundalik ish – bularning barchasi oson uzilmaydi. Shuning uchun ham u bu jarayonni "juda, juda og‘ir" deb ta’rifladi. Ammo chempionlik uchun kurashayotgan jamoa hissiyotlarga emas, natijaga suyanishi kerak.
Yangi yuzlar, yangi falsafa
Yozgi inqilobning ramzlaridan biri – Eneko Angulo. U Real Betis tarkibidagi head of rehabilitation lavozimini tark etib, "Arsenal"ga qo‘shildi. U bilan birga, klub tibbiyot bo‘limiga bosh shifokor sifatida Arnaldo Abrantes ham jalb qilindi. Abrantes yaqinda Aston Villa safini tark etgan, lekin uning tarjimai holi odatiy futbol shifokorlaridan keskin farq qiladi.
U ilgari professional sprinter bo‘lgan, Portugaliya terma jamoasi safida 2008 yilgi Olimpiada o‘yinlarida qatnashgan. Bu tajriba – yuqori tezlik, maksimal yuklama, tiklanish sikllari, startdagi portlash – bugungi yuqori intensivlikdagi futbolga juda yaqin.
Arteta aynan shuni qidirgan.
"U yaxshi atlet bo‘lgan", – deya izoh berdi u Abrantes haqida gapirar ekan. Murabbiy uchun bu faqat chiroyli fakt emas. Bu tanlov falsafasi.
Jamoa tarkibini yangilash, ichki raqobatni oshirish, o‘yinchilar o‘rtasidagi bog‘liqlikni kuchaytirish – Arteta doim bu mavzularda gapiradi. Endi u xuddi shu yondashuvni tibbiy va performans bo‘limiga ham ko‘chirmoqda. Unga ko‘ra, o‘yin qoidalari o‘zgaryapti, futbol tezlashdi, yuklama oshdi. Shunday ekan, murabbiy shtabida ham boshqa sifatlar, boshqa tajriba kerak.
"Biz boshqa turdagi sifatlarni jalb qilishni xohladik," – deydi Arteta. – "Bu – o‘sha darajada bo‘lgan, hammasini boshqa burchakdan his qilgan odam. Shu bilan birga, uning bilimlari, men juda qiziqqan ko‘plab jihatlar bor."
Arteta uchun Abrantes oddiy shifokor emas, murabbiylik g‘oyasiga mos keladigan hamkor. U "to‘g‘ri tanlov qildik, u keltirayotgan narsalardan juda xursandman", deya qat’iy turibdi.
Chempionlik poygasida yashirin omil
"Arsenal"ning so‘nggi mavsumlardagi eng katta savollaridan biri – nega jamoa eng kerak paytda charchab qoladi yoki asosiy futbolchilarni yo‘qotadi? Taktika, pressing, rotatsiya – bular ko‘rinib turadigan jihatlar. Lekin bu yozda Arteta va klub maydon chetidagi eng muhim frontlardan birini tanladi: futbolchilar sog‘lig‘i, yuklama boshqaruvi, tiklanish sifati.
Dr Zafar Iqbal, Tom Allen, Sam Wilson kabi mutaxassislar ketishi – bu shunchaki kadrlar almashinuvi emas. Bu butun tizimni qayta ishga tushirish. Joaquin Acedo, Eneko Angulo, Arnaldo Abrantes va yangilangan bo‘lim esa "Arsenal"ning keyingi bosqichga o‘tish rejasi markazida turibdi.
Savol endi shunday: bu yashirin inqilob maydonda nechta ochkoga teng bo‘ladi? Chempionlik poygasida hal qiluvchi lahzada sog‘lom qolgan birgina yulduz – butun mavsum taqdirini o‘zgartirishga yetadimi? Arteta bu xavfni o‘zi uchun kamaytirishga qaror qildi. Endi navbat – yangi tibbiy shtab va ularning ishini sinovdan o‘tkazadigan uzoq, og‘ir mavsumda.
