Trescothickning yangi to‘rtligi: 2005 yildagi afsonaviy hujumning aks-sadosi
Angliya kriketida eski xotiralar yana tirilmoqda. Vaqtinchalik bosh murabbiy Marcus Trescothick hozirgi tezkor hujum haqida gapirar ekan, fikr o‘z-o‘zidan 2005 yilga, urnni qaytarib olingan o‘sha mashhur yozga qaytadi.
O‘sha paytning nomlari hanuz quloqda jaranglaydi: Stephen Harmison, Matthew Hoggard, Simon Jones, Andrew “Freddie” Flintoff. Endi esa sahnada yangi to‘rtlik bor: Ollie Robinson, Jofra Archer, Gus Atkinson va Josh Tongue.
Ben Stokes sardorlikdan ketib, Test kriketidan nafaqaga chiqqach, Angliya o‘zini bo‘shliq qarshisida topgandi. Ammo shu bo‘shliq ichidan Edgbastonda, Lord’sda, bu yoz bo‘yi yangi hujum shakllandi va Pakistan ustidan seriya g‘alabasini tortib oldi.
Trescothick o‘sha 2005 yilgi jamoaning o‘yinchisi bo‘lgan, endi esa qishdan boshlab lavozimni qabul qilib oladigan Stephen Fleming kelguncha jamoani vaqtincha boshqarib turibdi. U taqqoslashdan qochmadi.
U shunday dedi: 2005 yildagi “Harmy, Fred, Simon va Hoggy” bilan hozirgi to‘rtlik o‘rtasida o‘xshashliklar bor. Eng muhimi, uning qo‘lida hozir to‘liq tayyor, sog‘lom va o‘yinga shay bo‘lgan to‘rt nafar tezkor bor. Orqada esa keyingi navbatni kutayotgan yana bir nechta nom.
Stokes davri tugadi, muvozanat qaytadimi?
Angliyaning so‘nggi yillardagi qiyin davri Stokes davrining oxiriga to‘g‘ri keldi: 10 Testda atigi ikki g‘alaba. Bu yozda esa ketma-ket Pakistan ustidan olingan ikkita g‘alaba mezbonlarga 2024 yildan beri ilk seriya g‘alabasini olib keldi.
Stokes ketishi bilan nafaqat sardorlik Joe Root qo‘liga qaytdi. Jamoa yana bitta eski savolga duch keldi: XI tarkibni qanday muvozanatlashtirish kerak?
Hozircha javob aniq ko‘rinadi. To‘rtta sof tezkor, hech qanday maxsus spinner yo‘q. Dan Lawrence kerak bo‘lsa, qisqa muddatli off-break bilan yordam beradi, xolos.
Stokes va sobiq bosh murabbiy Brendon McCullum davrida tezlik eng katta qadriyatga aylangandi. Endi esa boshqa yo‘l tanlangandek. Ikki yildan ortiq tanaffusdan keyin Test kriketiga qaytgan Ollie Robinson bu bo‘limni butunlay boshqacha tusga keltirdi.
Archer, Tongue va Atkinson – uchalasi ham soatiga 90 mil’dan oshadigan tezlikka chiqishga qodir. Robinson esa ko‘pincha 80 mil atrofida, wicketkeeper ko‘pincha stumps yonida turadigan darajada sekinroq tezlikda ishlaydi. Lekin uning kuchi boshqa joyda: aniqlik, chiziq va uzunlikni o‘qdek topish, kichik harakatni ham siqib chiqarish. Shu yozning o‘zida u 23 ta viktni atigi 8,3 o‘rtacha ko‘rsatkich bilan qo‘lga kiritdi. Bu raqamlar ko‘p narsani aytib turibdi.
Trescothick buni bitta jumla bilan yig‘ib qo‘ydi: ular hozir juda yaxshi kontrast yaratmoqda. Uch nafar soatiga 92 mil bilan kelayotgan tezkor, yonida esa Robinsonning jarrohlik aniqligi. Tajriba oshgani sari bu bo‘linma bir-biriga yanada yopishib, to‘liq mexanizmga aylanishi kerak.
2005 yil sardori ogohlantiradi, lekin eshikni yopmaydi
O‘sha tarixiy 2005 yilgi jamoa sardori Michael Vaughan ham bu bahsga qo‘shildi. U Telegraph sahifalarida yozar ekan, hozirgi hujumni o‘sha afsonaviy to‘rtlik bilan faqat bitta shart bilan solishtirish mumkinligini aytdi: katta seriya yutishsa, xolos.
Shu bilan birga, u eshikni keng ochib qo‘ydi. Uning fikricha, bu tezkorlar “haqiqatan ham alohida narsa qilishga” qodir. Hatto kelasi yozda Ashesni qaytarib olish ham ularning qo‘lidan kelishi mumkin.
Bu gaplar havoda qolmaydi. Angliya endi 9 sentyabrda Edgbaston’da boshlanadigan uchinchi Testda Pakistonni 3:0 bilan “supurib tashlash”ni ko‘zlayapti. Birmingham’dagi final uchun tarkib yaqin kunlarda e’lon qilinadi.
Zaxiradagi tezkorlar va Carse atrofidagi bo‘ron
Lord’s uchun tanlangan tarkibda yettita tezkor bor edi. Brydon Carse ham ular orasida bo‘lishi kerak edi, lekin Derbydagi tungi klub yonida sodir bo‘lgan hodisadan so‘ng u tarkibdan chiqarib tashlandi. Politsiya va Cricket Regulator tergovi yakunlanmaguncha, u Angliya uchun ko‘rib chiqilmaydi.
Carse yo‘qligida zaxira tezkorlar ro‘yxati qisqa: Sam Cook, Sonny Baker va Matthew Fisher. Uchovining umumiy Test o‘yinlari soni atigi to‘rtta. Shunga qaramay, Trescothick ularni shunchaki tajriba uchun maydonga tashlash fikriga uncha moyil emasdek.
Uning so‘zlariga ko‘ra, birinchi maqsad – seriyani 3:0 hisobida yutish. Bunday vaziyatda eng barqaror, eng sinovdan o‘tgan tarkibga tayanish mantiqiy. Endi asosiy savol – bu to‘rtlikning jismonan qay darajada tiklanishi. Oldinda ularga nihoyat to‘rt-besh kunlik tanaffus berildi, bu esa siqilgan taqvim fonida kamdan-kam uchraydigan hashamat.
Shu dam olishdan keyin qaror qabul qilinadi. Trescothickning ohangi esa aniq: 3:0 hisobini ko‘rmaguncha, xavfga borish istagi yo‘q.
2005 yilgi xotiralar tribunada yana qayta-qayta tilga olinmoqda. Endi savol bitta: bu yangi to‘rtlik ularni nafaqat eslatib, balki natijada ham takrorlay oladimi?
