Xalqaro Olimpiya Qo‘mitasi Gianni Infantino bo‘yicha shikoyatni rad etdi
Xalqaro Olimpiya Qo‘mitasi (IOC) Gianni Infantino bo‘yicha tergov ochmaydi. Sabab aniq: Fifa rahbariga qarshi shikoyat IOC vakolat doirasidan tashqarida, deya ma’lum qilindi.
Masala oddiy intizomiy holat emas, sport va siyosat chizig‘i yana bir bor qorishib ketgan nuqta. Inson huquqlari bilan shug‘ullanuvchi FairSquare guruhi IOCga murojaat qilib, Infantino siyosiy betaraflik haqidagi Olimpiya nizomini buzganini ta’kidladi. Ularning fikricha, Fifa prezidenti AQSh rahbariga ochiq-oydin yon bosgan.
Gap bitta telefon qo‘ng‘irog‘ida. World Cup davomida AQSh prezidenti Donald Trump Gianni Infantinoga qo‘ng‘iroq qilgani va Folarin Balogunga berilgan qizil kartochkani qayta ko‘rib chiqishni so‘raganini tan oldi.
Balogun Bosniya va Gersegovinaga qarshi 2:0 hisobida yakunlangan uchrashuvda maydondan chetlatilgach, Belgiyaga qarshi 1/8 final bahsini o‘tkazib yuborishi kutilayotgandi. Avtomatik bir o‘yinlik diskvalifikatsiya — odatiy tartib.
Ammo shundan so‘ng vaziyat keskin burildi. Trump aralashuvi ortidan Balogunning bir o‘yinlik jazosi 12 oyga shartli ravishda to‘xtatib turildi. Rasmiy izoh berilmadi, faqatgina intizomiy jazoni kechiktirishga ruxsat beruvchi qoidaga ishora qilindi, xolos. Natija esa hammaga ma’lum: Balogun Belgiyaga qarshi uchrashuvni asosiy tarkibda boshladi va AQSh 1:4 hisobida mag‘lub bo‘ldi.
Shu voqeadan keyin savollar ko‘paydi. IOC nizomining ikkinchi bo‘limida shunday jumla bor: “IOC a’zolari hukumatlar, tashkilotlar yoki boshqa tomonlardan o‘z harakati va ovoz berish erkinligiga aralashishi mumkin bo‘lgan ko‘rsatma yoki topshiriqlarni qabul qilmaydi.”
Infantino 2020 yildan beri IOC a’zosi. Shuning uchun ham FairSquare aynan Olimpiya tizimi orqali bosim o‘tkazishga urindi. Biroq IOC javobi keskin bo‘ldi.
Rasmiy bayonotda shunday deyiladi: Fifa prezidenti bo‘yicha hozirgi shikoyat “xalqaro federatsiyaning o‘z boshqaruvi va boshqaruv qarorlari, jumladan hukumatlar bilan munosabatlari, hamda sport qoidalarini qo‘llashiga” taalluqlidir. IOC ta’kidlashicha, bularning barchasi IOC etik kodeksi qo‘llanish doirasidan tashqarida.
Ya’ni IOC bu ishni Fifa ichki maydoni, o‘z hududi deb bilmayapti. Siyosiy bosim iddaolari, hakamlik qaroriga ta’sir, qoidaning qanday talqin qilingani — bularning bari IOC emas, Fifa etik tizimi javob berishi kerak bo‘lgan savollar sifatida ko‘rsatildi.
Bu bayonot yana bir fon ustida paydo bo‘ldi. Oradan bir kun o‘tib ma’lum bo‘ldiki, Norvegiya futbol federatsiyasi (NFF) Balogunning avtomatik diskvalifikatsiyasini to‘xtatish qarori yuzasidan Fifa etik qo‘mitasiga rasmiy shikoyat berishni ko‘rib chiqmoqda.
NFF prezidenti Lise Klaveness BBCga yo‘llagan bayonotida bu qarorni “jiddiy tashvish” bilan qabul qilganini aytdi. Unga ko‘ra, tashkilot keyingi boshqaruv yig‘ilishida rasmiy shikoyat berish-bermaslik bo‘yicha yakuniy qaror qabul qiladi.
Norvegiyaliklar bitta masala bilan cheklanib qolmagan. Ular allaqachon Fifa tomonidan birinchi marta topshirilgan Peace Prize’ning Donald Trumpga berilishi yuzasidan ham shikoyat yuborgan.
Fifa esa hozircha sukutda. Tashkilotdan izoh so‘ralgan, lekin javob berilmadi.
IOC esa o‘z chizig‘ini aniq chizib qo‘ydi: Infantino va uning siyosiy aloqalari bo‘yicha savollar Fifa devorlari ichida hal qilinishi kerak. Savol endi shunda — Fifa bu devorlarni ochadimi yoki yopiq eshiklar ortida qolgan qarorlar yana bir bor futbolning ishonchliligiga zarba beradimi?
