Riyad Mahrez: Jazoir futbol tarixidagi so‘nggi sahna

Riyad Mahrez milliy jamoadagi karerasiga nihoyasiga yetdi. Jazoir sardori Shveytsariyaga qarshi 2:0 hisobidagi mag‘lubiyatdan so‘ng, jahon chempionati 1/16 finalida maydondan ketar ekan, bir vaqtning o‘zida butun mamlakatni larzaga keltirgan qarorni e’lon qildi: u endi terma jamoa formasini kiymaydi.

35 yosh. 12 yil. 120 o‘yin. 40 gol. Raqamlar qisqa, tarix esa uzun.

Mahrez uchrashuv tugagach, kamtar, ammo og‘ir so‘zlar bilan bu bobni yopdi. U o‘yinning o‘zlari uchun ochiq bo‘lganini, natijani esa aynan o‘z xatolari belgilab qo‘yganini tan oldi. Ikki xato – ikki gol. Bunday darajada bunday sovg‘alar kechirilmaydi, u ham shuni ta’kidladi.

Vankuverdagi tun faqat mag‘lubiyat emasdi. Bu bir avlod yakuni edi. Unga “Bu sizning so‘nggi jahon chempionatingizmi?” degan savol berilganda, Mahrez chegarani yanada keskin chizdi: bu nafaqat so‘nggi mundial, balki umuman Jazoir terma jamoasidagi so‘nggi o‘yin ekanini aytdi. “Bu mening oxirgi ko‘rinishim, terma jamoa bilan ham. Bu mening so‘nggi o‘yinim,” dedi u.

Shu bilan u Jazoir futbol tarixida mustahkam o‘rnini muhrladi. Mahrez mamlakat tarixida eng ko‘p o‘yin o‘tkazgan futbolchilar ro‘yxatida ikkinchi bo‘lib qoladi – faqat jamoadoshi Aissa Mandi undan oldinda, 123 ta o‘yin bilan. Gol bo‘yicha ham xuddi shunday: 40 gol bilan u ikkinchi pog‘onada, faqat Islam Slimani kiritgan 49 gol yetib bo‘lmas cho‘qqi bo‘lib turibdi.

Biroq Mahrezning merosi faqat raqamlar bilan o‘lchanmaydi.

U 2019 yilda Afrika millatlar kubogida Jazoirni cho‘qqiga olib chiqqan sardor sifatida eslanadi. Yarim finaldagi o‘sha dramatik daqiqa – Nigeriyaga qarshi qo‘shimcha daqiqalarda kiritilgan jarima zarbasi – hali uzoq yillar davomida qayta-qayta esga olinadi. O‘sha zarba nafaqat final eshiklarini ochdi, balki 1990 yildan beri kutib kelinayotgan qit’a chempionligini ham boshlab berdi. Finalda Senegal ustidan qozonilgan g‘alaba Jazoir futbolining yangi oltin sahifasini yozdi, uning markazida esa sardor sifatida Mahrez turardi.

Qiziq jihati shundaki, u milliy jamoadan ketayotgan paytda, aynan jahon chempionati maydonlarida o‘zining eng yorqin turnirini o‘tkazib bo‘ldi. Bu yoz Mahrez to‘rt o‘yinda uchta bevosita golga ta’sir ko‘rsatdi: Avstriyaga qarshi ikki marta to‘p kiritdi, Iordaniyaga qarshi esa golli uzatma berdi. Biror jazoirlik futbolchi jahon chempionatining bitta musobaqasida bundan ko‘proq natija qayd etmagan. Bu ham uning ketishi qanchalik og‘ir bo‘lishini yanada yaqqolroq ko‘rsatadi.

Leicester City va Manchester City klublari bilan yevropalik muxlislar ko‘z o‘ngida yulduzga aylangan Mahrez, Jazoir uchun boshqa qiyofada edi. U yerda u nafaqat texnikasi, driblingi yoki zarbasi bilan, balki sovuqqonligi, hal qiluvchi pallalarda mas’uliyatni o‘z zimmasiga olish qobiliyati bilan qadrlanardi. Sardorlik bog‘ichi uning qo‘lida oddiy mato bo‘lmagan – u butun avlod umidining ramzi edi.

Endi esa bu bog‘ich boshqa qo‘lga o‘tadi. Jazoir yangi davrga qadam qo‘ymoqda: Mahrezsiz, ammo uning izidan boradigan futbolchilar bilan. Ular uchun mezon aniq belgilab qo‘yilgan – 2019 yildagi ko‘tarilgan kubok, jahon chempionatidagi bu yozgi chiqish va 120 o‘yinda terma jamoa uchun qilgan xizmatlar.

Shveytsariyaga qarshi o‘yindan keyin stadion chiroqlari o‘chdi, muxlislar tarqaldi, matbuot anjumati tugadi. Ammo bitta savol ochiq qoladi: Jazoir yana bir bor shu darajadagi yetakchini qachon topadi?