Saudiya Roshn ligasi: Ispaniya Jahon chempioni, lekin futbolchilar yo‘q
Ikki yil avval Saudiya Roshn ligasi o‘z yulduzlarini sahnaga chiqarib bayram qilayotgan edi. 2024-yil yozida Ispaniya nihoyat Yevropa tepasiga qaytdi, Euro 2024 kubogini ko‘tardi, va o‘sha tarixiy tarkibda bu liga nomidan ikki futbolchi bor edi. Endi esa manzara butunlay boshqacha: Matadorlar 2026-yilgi Jahon chempionatini yutdi, ammo bu safar Saudiya klublari chempionlar bilan faqat tomoshabin sifatida yashadi.
Chempion Ispaniya – lekin Roshn ligasisiz
Al-Qadisiyah va Al-Nassr bir paytlar Nacho Fernandez va Aymeric Laporte bilan faxrlanardi. Ular Yevropa chempioniga aylangan paytda, Saudiya klublari o‘zlarini qit’a taxtiga bog‘lagandek his qilgan edi. Hozir esa boshqa davr. Roshn ligasida ispan futbolchilari ko‘p, lekin Luis de la Fuente tanlagan, taktika va intizom uyg‘unlashgan, finalda Argentinani bitta gol bilan “bo‘ysundirishga” erishgan Jahon chempioni tarkibida ulardan bittasi ham yo‘q.
So‘nggi mavsumlarda amalga oshmay qolgan ayrim transferlar yakuniga yetganida, bugun Saudiya klublari o‘zlarini “jahon chempionlari”ni yetishtirgan liga sifatida ko‘rsatishi mumkin edi. Shunga qaramay, 2026-yilgi mundialda Roshn ligasidan 49 nafar futbolchi ishtirok etgani o‘zi bir yutuq. Balki o‘sha “oxirgi qadam” – muzokaralardagi mayda, ammo hal qiluvchi to‘siqlar – Saudiya klublarini jahon chempioni futbolchini qo‘lga kiritish sharafidan mahrum qilgandir.
Bu hikoya Ispaniya bilan bog‘langan, Roshn ligasi radariga tushgan, ammo oxir-oqibat Jahon chempioni bo‘lib, boshqa manzilda to‘xtagan yulduzlar haqida. Va, albatta, turnir davomida Saudiya klublari qo‘lga kiritgan sportiy va moliyaviy foydalar haqida.
Aymeric Laporte: qo‘ldan chiqib ketgan devor
Eng achinarli misol – Aymeric Laporte. Roshn ligasi jahon chempionini qo‘lida ushlab turdi, so‘ng esa qo‘yib yubordi.
Laporte Pau Cubarsi bilan birga Ispaniya mudofaasini beton devorga aylantirdi va terma jamoani Jahon chempionligiga yetakladi. Bularning barchasi u Al-Nassrni tark etib, Athletic Bilbao safiga qaytganidan atigi bir mavsum o‘tib sodir bo‘ldi.
Cristiano Ronaldo boshchiligidagi jamoada uning davri chiroyli yakun topmadi. Italiyalik murabbiy Stefano Pioli uni chetga surdi, intizomiy choralar ko‘rdi, yakuniy o‘yinlardan butunlay chiqarib tashladi, alohida mashg‘ulotlarga yubordi. Laporte keyinroq Al-Nassr ichkarisidagi kayfiyat haqida ochiq gapirdi, doimiy rahbariyat va murabbiylar almashinuvi orasida “murakkab” muhit hukm surganini aytdi.
Bugun esa u Ispaniya bilan Jahon chempioni. Roshn ligasi esa o‘z qo‘lidan sirg‘alib ketgan imkoniyatga orqaga qarab qo‘yishdan boshqa narsa qila olmaydi.
Roshn ligasi ko‘z tikkan, ammo yeta olmagan chempionlar
Laporte bilan cheklanib qolmaydi. Ispaniyaning Jahon chempioni tarkibi Roshn ligasi skautlari va rahbarlarining “qora daftar”ida ko‘p bora tilga olingan, turli darajada muzokara qilinib, lekin oxir-oqibat amalga oshmagan nomlarga to‘la edi.
Transferlar uzildi, yo‘l-yo‘lakay burildi, ba’zi futbolchilar Yevropada qolishni afzal bildi, boshqalari esa boshqa loyihalarni tanladi. Natija aniq: Roshn ligasi 2026-yilgi Jahon chempionlari tarkibidan birorta futbolchini ham qo‘lga kirita olmadi.
Shunga qaramay, Saudiya klublari mundialni yutqazilgan bozor emas, aksincha, qimmatli maydon sifatida yakunladi.
FIFA pullari: mundialning ko‘rinmas daromadi
Fransiyaning “L’Equipe” nashri ma’lumotiga ko‘ra, FIFA klublar uchun kompensatsiya dasturi doirasida har bir futbolchi uchun kuniga 4 300 yevro to‘ladi. Bu to‘lov 2026-yil 1-iyundan 19-iyulgacha bo‘lgan davrni qamrab oldi. Umumiy budjet – 305,3 million yevro.
Bu raqamlar ichida Saudiya klublarining ulushi sezilarli. Kimdir medal bilan qaytdi, kimdir esa faqat tajriba bilan. Lekin hamma bir narsani oldi – pul va prestij.
Al-Hilal – mundialning saudiyalik giganti
Saudiya klublari ichida Jahon chempionatiga eng ko‘p futbolchi yuborgan jamoa – Al-Hilal. Klub turnirga 12 nafar o‘yinchi jo‘natdi va shuning o‘ziyoq ularni FIFA dasturining eng katta manfaatdorlaridan biriga aylantirdi.
Ularning qanot himoyachisi Theo Hernandez Fransiya bilan bronza medali uchun o‘yinigacha yetib bordi. Medalni qo‘lga kirita olmagan bo‘lsa-da, turnir oxirigacha terma jamoa bilan qoldi va Al-Hilal uchun har kuni qo‘shimcha daromad, kelasi mavsum uchun esa tajribasi oshgan yetakchini qaytarib berdi.
Bu – nafaqat moliyaviy foyda, balki klub brendini global sahnada ko‘rsatish imkoniyati. Har bir o‘yin, har bir kadrda Al-Hilal nomi yonib turdi.
Al-Ahli va Al-Nassr – ikkinchi to‘lqin
Al-Ahli Saudiya klublari orasida Al-Nassr bilan bir qatorda ikkinchi o‘rinni bo‘lishdi: Jahon chempionatiga 9 nafardan futbolchi yuborishdi. Bu raqamlar quruq statistika emas, balki klub siyosatining, transfer strategiyasining va maydondagi sifatning ko‘zgusi.
Al-Ahli ayniqsa hujumchisi Ivan Toney bilan faxrlanishi mumkin. U Angliya safida tarix yozish jarayonining bir bo‘lagi bo‘ldi va yakunda bronza medaliga ega chiqdi. Toney uchun bu – shaxsiy yuksalish. Al-Ahli uchun esa – o‘z hujumchisini medal bilan qaytargan klub nufuzi.
Al-Nassr esa boshqa tomondan qaraydi: bir paytlar qo‘lida bo‘lgan Laporte bugun Jahon chempioni. Bu kontrast klub ichida ham, muxlislar orasida ham ko‘p savol tug‘dirishi aniq.
Al-Qadisiyah va Julian Quinones: oltin yoz
Moliyaviy hisobotlardan tashqarida, ba’zi klublar uchun bu mundial – sportiy yuksalish sahnasi bo‘ldi. Al-Qadsiah 6 nafar futbolchi yubordi va ayniqsa meksikalik yulduzi Julian Quinones bilan faxrlandi.
Quinones besh o‘yinda to‘rtta gol urdi, bitta hal qiluvchi golli uzatma berdi. Bu raqamlar shunchaki statistik satr emas, balki uning turnir davomida qanchalik yorqin o‘yin ko‘rsatganini ko‘rsatadi. U Meksika hujumini yelkasiga oldi, Al-Qadisiyah esa uni mundialdan keyin butunlay boshqa darajadagi futbolchi sifatida qaytarib oldi.
Bunday chiqishdan keyin uning nomi transfer bozorida yana qanchalik ko‘p tilga olinadi? Bu savolning javobi yaqin haftalarda ma’lum bo‘ladi. Lekin bir narsa aniq: Al-Qadisiyah uni hozircha nafaqat maydonda, balki iqtisodiy jihatdan ham eng muhim aktivlaridan biri sifatida ko‘radi.
Oxirgi savol: qachonki chempion Saudiya klubidan bo‘ladi?
Roshn ligasi 2026-yilgi Jahon chempionatidan jahon chempionini emas, lekin tajribasi oshgan, qiymati ko‘tarilgan va nomi global sahnada yangragan futbolchilarni qaytarib oldi. FIFA kompensatsiyasi kassalarni to‘ldirdi, turnir esa Saudiya klublarining xalqaro nufuzini yana bir pog‘ona ko‘tardi.
Ammo katta savol ochiq qolmoqda: qachonki biror Saudiya klubi o‘z futbolchisini Jahon chempioni sifatida kutib oladi?
