Tottenham Mateus Fernandesni 85 million funtga sotib oldi

Tottenham nihoyat o‘zini yillar davomida tanqid ostida qoldirgan transfer siyosatini ag‘darib tashladi. Klub West Ham Uniteddan Mateus Fernandesni 85 million funt evaziga olib kelganini rasman yakunladi – bu London jamoasi tarixidagi eng qimmat transfer.

Oldingi rekord – 2024-yil avgustida Bournemouthdan Dominic Solanke uchun to‘langan 65 million funt – endi rasmiy ravishda eskirdi. Eng qizig‘i, bu rekord ham uzoq yashamasligi mumkin: klub Newcastle bilan Sandro Tonali bo‘yicha qiymati 100 million funtgacha yetishi mumkin bo‘lgan kelishuvni ham ma’qullab qo‘ygan.

Bu endi boshqa Tottenham

Yangi Tottenham o‘zini bozorda mutlaqo boshqacha tutyapti. Uzoq yillar davomida “xavfsiz” bitimlar, ehtiyotkor sarf va oxir-oqibat qo‘ldan boy berilgan nishonlar bilan tanilgan klub bu safar orqaga chekinmadi.

Mateus Fernandes uchun kurash aynan shunday lahza bo‘ldi. Manchester United ham bu transferga jiddiy kirishdi, narx va futbolchining istagi bo‘yicha qat’iy pozitsiya egallagan holda muzokaralarda qatnashdi. Klub rahbariyati faqat “to‘g‘ri narx” va “haqiqatan ham o‘ynashni xohlaydigan” futbolchilarni olishga tayyorligini ta’kidladi. Fernandes esa jarayon davomida qaysi klubni aniq tanlagani bo‘yicha ochiq signal bermadi.

Tottenham esa ikkilanmadi. Klub ichkarisidagi manbalar ularning Fernandes uchun United taklif qilishi mumkin bo‘lgan har qanday summani takrorlashga tayyor bo‘lganini aytadi. Oxir-oqibat, Manchester United 85 million funtgacha ko‘tarilishdan bosh tortdi. Natija ma’lum: poygada Spurs g‘alaba qozondi.

West Hamning ichki bahosi ham bu summani tushuntirib turibdi. Klub rahbarlari o‘tgan mavsum Fernandesni Premer-ligadagi eng yaxshi yosh futbolchilardan biri deb bilgan va uni 2023-yilda Arsenalga 105 million funtga sotilgan Declan Rice darajasiga yetish salohiyatiga ega deb hisoblashgan.

Ikki marta tushgan, lekin bahosi osmonda

Qog‘ozda qaralsa, savol tug‘ilishi tabiiy: ikki marta tushish kurashini boshdan kechirgan jamoalarda o‘ynagan futbolchi nega 85 million funt turadi?

Javob – uning o‘yindagi xarakterida. O‘tgan mavsum Mateus Fernandes Premer-ligadagi eng qattiq, eng agressiv taymingga ega tayanch yarim himoyachilardan biri sifatida ko‘zga tashlandi. Uni yaxshi biladiganlar uchun bu ajablanarli emas.

Southampton safida ishlagan murabbiy Simon Rusk ham aynan shu jihatni alohida ta’kidlagan: Fernandesning to‘pni olib qo‘yishdagi qat’iyligi, duelga kirishishdan cho‘chimaydigan fe’l-atvori uni ajratib turadi. Lekin bu faqat to‘pga tashlanish emas – u avval yugurib, masofani yopib boradi, so‘ngra to‘qnashuvga kiradi.

Statistika ham buni tasdiqlaydi: u Premer-ligadagi yarim himoyachilar orasida bosib o‘tilgan masofa bo‘yicha ilk o‘ntalikda. Bu shunchaki “kurashchi” emas, 90 daqiqa davomida maydonni o‘lchab yuguradigan, pressingga boradigan, bo‘shliqni yopadigan motor.

Qiziq tomoni, Southampton uni dastlab unchalik ham chuqur rol uchun olmagan. O‘sha paytdagi bosh murabbiy Russell Martin uni yanada oldinda – 10-raqam yoki hujumga yaqinroq ijodkor yarim himoyachi sifatida ko‘rgan. Fernandesning o‘zi esa o‘zini to‘liq qamrovli, “box-to-box” tipidagi 8-raqam sifatida tasavvur qilgan. O‘yin davomida ham hujumga qo‘shiladigan, ham orqaga qaytib, himoyaga yordam beradigan turdagi futbolchi.

Vaqt o‘tishi bilan u aynan shunday rolga yaqinlashdi. West Hamda o‘tgan mavsum u asosan 6 va 8 oralig‘idagi gibrid pozitsiyada – ham to‘pni olib qo‘yuvchi, ham o‘yinni boshlab beruvchi sifatida ishlatildi. Murabbiylar shtabi uning o‘yinni yaxshiroq o‘qiy boshlaganini, qaror qabul qilish tezligi va to‘g‘riligi oshganini qayd etishdi. Kuch, qat’iyat, yugurish hajmi – bularning ustiga o‘yin tafakkuri qo‘shila boshladi.

Tottenhamning “yorqin bayonoti”

Bu transfer Londonning oq-qora tomonida juda katta siyosiy ma’no ham kasb etadi. Klub ketma-ket ikki mavsum tushish zonasiga yaqin kurashgan, tribunalar sabr kosasi to‘lib-toshgan, raqib Arsenal esa chempionlikni qo‘lga kiritgan paytda Tottenham ichkarisida bir fikr shakllandi: endi jim o‘tirish mumkin emas.

O‘tgan yozda klub bir qator asosiy nishonlarni qo‘ldan boy berdi. Ulardan biri – Bryan Mbeumo – Manchester Unitedga ketdi. O‘sha xatolar bu oynada takrorlanmasligi kerak edi. Fernandes transferi – aynan shunga javob.

Sky Sports sharhlovchisi Jamie Redknapp ham bu o‘zgarishni alohida urg‘u bilan tasvirlab berdi: Tottenham nihoyat bozorga “haqiqiy hujum” bilan kirib kelgan, avvalgi rahbariyat bunday darajadagi xavfga bormas edi. Klub ham, muxlislar ham ikki yil ketma-ket tushish kurashida asabini yemirib bo‘ldi. Arsenalning chempionligi esa raqibni og‘ir uyqudan uyg‘otganiga o‘xshaydi.

Endi esa o‘rta chiziq tubdan yangilanmoqda. Sandro Tonali va Mateus Fernandes – aynan shu bo‘lim yillar davomida “yetishmayapti” deb kelinayotgan sifatlarga javob beradigan futbolchilar. Tottenham o‘rtada ko‘p yuguradigan, lekin yetarlicha sifatli bo‘lmagan futbolchilarga tayanib kelgan edi. Endi esa yugurish ham, texnika ham, pressing ham, to‘pni olib qo‘yish ham bir paketda kelmoqda.

Tezlik – bu oynaning kaliti

Spurs bu yozda bitta muhim narsani o‘zgartirdi: tezlik. Bozorda sekin harakat qiladigan, so‘nggi daqiqagacha kutadigan klub qiyofasi yo‘qolib bormoqda. Fernandes bo‘yicha United bilan yuzma-yuz kurashda aynan tezkorlik va qat’iyat hal qiluvchi omil bo‘ldi.

Sky Sports News muxbiri Michael Bridge bu bitimni “ulkan bayonot” deb atadi. Klub mavsum yakunida ikki transfer oynasida katta mablag‘ sarflashini aytgandi – Fernandes uchun 85 million funtlik taklif bu va’daning shunchaki so‘z bo‘lmaganini ko‘rsatdi.

Endi savol boshqacha: bu jasorat maydonda qanday aks etadi? Tottenham bunday miqyosdagi sarmoyani bir necha yil davomida ko‘rmagandi. Agar Mateus Fernandes kutilgan darajaga chiqsa, bu yoz nafaqat klub tarixidagi eng qimmat, balki eng muhim burilish nuqtalaridan biriga aylanishi mumkin. Agar chiqmasa-chi? Shu riskni olishga ham endi tayyor bo‘lgan Tottenhamni ko‘ryapmiz.